Een verhit avondje in Sarajevo

Rinus Michels' uitspraak (,,Voetbal is oorlog'') krijgt een wat andere lading als het gaat om een treffen tussen de nationale voetbalteams van landen in voormalig Joegoslavië. Dan komen de inmiddels befaamde woorden van de oud-coach plots angstvallig in de buurt van gruwelijke daden. Of in ieder geval: de herinnering daaraan.

Zaterdag staan in het Olympisch stadion van Sarajevo de teams van Bosnië-Herzegovina en de Unie Servië en Montenegro tegenover elkaar in een kwalificatieduel voor het wereldkampioenschap voetbal, over twee jaar in Duitsland. Een wedstrijd met `een verhoogd risico', daarover zijn de autoriteiten en ordebewaarders het eens. Tijdens de Joegoslavische oorlogen in de jaren negentig werden de inwoners van de Bosnische hoofdstad Sarajevo ruim drie jaar lang door Servische milities vanuit de omliggende bergen beschoten. Tv-beelden van explosies op de markt in Sarajevo, waarbij tientallen doden vielen, gingen de wereld over. Beelden die wereldwijd de publieke opinie over het conflict overtuigden: de Bosnische Serviërs waren in Sarajevo de agressors, de Bosnische moslims de weerloze slachtoffers.

Tien jaar later bevechten de Serviërs en Bosniërs elkaar nu voor een plaats in de WK-eindronde. Eén van de belangrijke spelers in de Servische ploeg is Savo Miloševic, een naam die slechte herinneringen oproept. De internationale voetbalbond FIFA, maar ook de media in Bosnië vragen zich bezorgd af of de spelers en de fans zaterdag het hoofd koel zullen houden. Pessimisten vrezen het ergste en verwijzen naar de UEFA Cup-wedstrijd van augustus 2003 tussen FK Sarajevo en Sartid Smederevo, toen Bosnische fans voorafgaand aan de wedstrijd auto's in brand staken en slaags raakten met de politie. En bij een eerdere interland, in 2002, vielen 25 gewonden bij supportersrellen.

Tot het optimistische kamp behoort Football for Peace. Onder de noemer `voetbal verbroedert' ondersteunt de stichting voetbalorganisaties in (recent) door oorlog geteisterde landen als Afghanistan, Colombia, Rwanda en Bosnië. Met donaties worden initiatieven voor de voetballende jeugd ondersteund. ,,Voetbal is een universele taal die kan helpen bij het overbruggen van kloven in een samenleving'', is de leus van Football for Peace. Een beduidend vrediger boodschap dan die van Michels. Zaterdag zal blijken hoe letterlijk de woorden van De Generaal moeten worden genomen.

De Bosnische voetbalbond neemt vooralsnog het zekere voor het onzekere: zaterdag patrouilleren 800 man politie en nog eens 500 veiligheidsagenten in het stadion.De verwachte 30.000 bezoekers moeten bij binnenkomst alle mogelijke voorwerpen waarmee kan worden gegooid, van paraplu tot en met mobiele telefoon, inleveren. Maar ook vlaggen en andere uitingen van nationalisme mogen het stadion niet in. ,,We nemen geen enkel risico'', zegt woordvoerder Munib Ušanovic.