Letse ruzie om tweede paspoort

De gemoederen liepen deze week hoog op in het parlement van Letland, tijdens het debat over de vraag of Letten die een openbare functie bekleden een dubbel staatsburgerschap mogen hebben. Nee, zeiden de voorstanders van een wet die dat dubbele staatsburgerschap wil afschaffen, want twee paspoorten houden in dat men twee meesters dient. Maar de tegenstanders zagen iets anders: een lelijke streek tegen de oppositie.

Sinds het eind van het lange onvrijwillige verblijf van Letland binnen het sovjetrijk zijn rond vijfduizend Letten uit Westerse ballingschap naar Letland teruggekeerd. Velen zijn er in openbare functies terechtgekomen. President Vaira Vike-Freiberga moest, toen ze president werd, haar Canadese pas inleveren.

Het voorstel, een dubbel staatsburgerschap voor mensen met een openbaar ambt – parlementariër, minister – te verbieden is voor de voorstanders gewoon logisch: wat moet een Let nog met die vreemde pas? Anna Rugate, parlementariër van de liberale Volkspartij die het voorstel indiende, zei dat ,,het de hoogste tijd is Letland volledig te vertrouwen''– daarbij implicerend dat wie vasthoudt aan zijn tweede paspoort, dat niet doet. ,,Een dienaar kan niet twee heren dienen.''

De opponenten zien een kleine samenzwering. De oppositiepartij Nieuwe Tijd heeft vier parlementariërs met een tweede pas die ze moeten opgeven als het wetsvoorstel wordt aangenomen. Nieuwe Tijd vindt de wet een verkeerd signaal aan Letten die nog elders wonen, het signaal namelijk dat ze niet meer gewenst en nodig zijn.

,,Veel teruggekeerde Letten hebben een goedbetaalde baan achtergelaten om hun vaderland te dienen'', zei Guntis Berzins, houder van een Letse en een Australische pas. ,,Dit zijn mensen wier loyaliteit we niet in twijfel mogen trekken.'' Hij herinnerde aan de steun die de Letten in het Westen gaven toen het thuisfront onder het sovjetjuk uitkroop. ,,Met containers tegelijk'' waren geld en goederen binnengekomen.

Het hielp niet. Het parlement nam het plan in eerste lezing aan, met 56 tegen 33 stemmen. Maar er komen nog twee lezingen.