EU wil transitcentra opzetten in Afrika

De Europese Unie gaat voorbereidingen treffen om illegale immigranten uit Afrika straks op te kunnen vangen voordat zij de oversteek naar Europa wagen. Het is de bedoeling dat ze in deze zogenoemde `transitcentra' noodhulp krijgen en worden geregistreerd.

Dit is gisteren afgesproken tijdens een informele bijeenkomst van de ministers van Justitie en van Binnenlandse Zaken van de 25 landen van de Unie in Scheveningen.

Volgens de Duitse minister van Binnenlandse Zaken Otto Schily is hierdoor de vestiging van speciale opvangcentra voor immigranten in Noord-Afrika een stap dichterbij gekomen. Hij bepleit dit idee al langer. De komende eurocommisaris voor Justitie, de Italiaan Rocco Buttiglione, brak onlangs ook een lans voor opvangkampen in doorvoerlanden in Noord-Afrika.

De Europese Unie gaat nu allereerst zogeheten `pilot-projecten' starten in Libië, Marokko, Tunesië, Algerije en Mauretanië. Het gaat hierbij om het verbeteren van grensbewaking, maar ook om betere onderzoeksmethoden ten behoeve van visumaanvragen. Uiteindelijk kan het ertoe leiden dat deze landen zelf migranten in de eigen regio gaan opvangen.

De Europese Unie stelt wel als voorwaarde dat de betrokken landen het vluchtelingenverdrag van Genève ondertekenen. Deze conventie gaat over de bescherming van de fundamentele rechten en vrijheden van vluchtelingen. Libië is een van de landen die de conventie niet hebben ondertekend.

De Franse minister van Binnenlandse Zaken, Dominique de Villepin plaatste gisteren vraagtekens bij de plannen. Hij vroeg zich af of met dit soort opvangcentra de fundamentele mensenrechten wel werden gerespecteerd. Ook sprak hij de vrees uit dat dit soort centra wel eens extra aantrekkingskracht op mensensmokkelaars zou kunnen uitoefenen.

Zijn Duitse collega Schily denkt juist dat door het treffen van maatregelen in de regio's waar de illegale imigranten naar Europa vertrekken, de mensensmokkel kan worden tegengegaan. ,,We moeten preventieve maatregelen treffen. Of willen we wachten tot de problemen bij ons komen'', zei hij gisteren op een persconferentie na afloop van de informele top.

Het is de bedoeling dat de gisteren geformuleerde ideeën in concrete maatregelen worden omgezet die dan tijdens een formele bijeenkomst van de justitieministers kan worden bekrachtigd.

Het beteugelen van de aanhoudende stroom immigranten naar Europa zal volgende week ook aan de orde komen tijdens de hoorzitting van het Europees Parlement met beoogd eurocommissaris Buttiglione. Diens recente pleidooi voor de inrichting van opvangcentra in Noord-Afrika is door de fractieleiders van de sociaal-democraten, de liberalen en de groenen in het europarlement al van de hand gewezen. Dinsdag zullen ze hem aan de tand voelen.