Chirac wil Turkije-referendum

De Franse president Jacques Chirac steunt de oproep in eigen land voor een referendum over de toetreding van Turkije tot de Europese Unie.

Chirac zei dit gisteren in Straatsburg tijdens een persconferentie na een ontmoeting met de Duitse bondskanselier Gerhard Schröder. ,,Ik kan alle Fransen geruststellen, ze mogen meepraten'', aldus Chirac. Het Franse staatshoofd is de eerste EU-leider die zich expliciet uitspreekt voor een referendum over de eventuele aansluiting van Turkije bij de EU.

Turkije is momenteel kandidaat-lid van de EU. De Europese Commissie komt volgende week met een rapport waarin naar verwachting wordt aanbevolen te beginnen met de onderhandelingen over toetreding van Turkije. Een uiteindelijke beslissing hierover moet medio december tijdens de vergadering van de EU-regeringsleiders worden genomen.

Chirac herhaalde gisteren dat hij voorstander is van Turkije's toetreding tot de Europese Unie mits het land voldoet aan de gestelde criteria. Hij voegde eraan toe dat toetredingsonderhandelingen nog zeker tien tot vijftien jaar in beslag zullen nemen om de veranderingen door te voeren die Brussel verlangt. Pas tegen die tijd zou het Turkije-referendum aan de orde zijn.

Turkije's eventuele toetreding tot de EU heeft in Franrkijk geleid tot grote verdeeldheid. Chirac is in beginsel voor, maar zijn eigen partij, de UMP die de absolute meerderheid heeft in de Kamer en Senaat, is tegen. Ook de meerderheid van de Fransen is blijkens peilingen tegen toetreding van Turkije tot de EU.

Waarnemers zien in Chiracs steun aan een referendum over Turkije een poging om het voor volgend jaar aangekondigde referendum over de Europese grondwet te redden. Beide kwesties zijn in het publieke en politieke debat in Frankrijk nauw met elkaar verweven geraakt. Ook al doordat de mede-opsteller van de Europese grondwet, de Franse ex-president Valéry Giscard d'Estaing, zich mordicus tegen Turkse toetreding tot de EU heeft uitgesproken. Volgens hem hoort het overwegend islamitische Turkije dat voor negentig procent in Azië ligt niet bij Europa.

Door de samenloop van de discussies over beide thema's loopt Franse aanvaarding van de Europese grondwet, waarvoor Chirac zich eveneens sterk maakt, gevaar. Door nu over Turkije's toetreding een afzonderlijk referendum over tien tot vijftien jaar te beloven, lijkt Chirac te proberen beide zaken weer los te koppelen.