Actie voeren moet leuk zijn

Amsterdam is morgen de stad van het protest. Protest tegen het kabinetsbeleid, protest van de vakbonden.

Hoe krijg je een mensenmassa op de been om op de vrije zaterdag tegen het kabinet te demonstreren? Niet alleen met kracht van argumenten. Het moet wel leuk zijn. ,,Er is muziek, cabaret en er zijn sprekers'', staat te lezen op de website van de vakcentrales, www.nederlandverdientbeter.nl. ,,Elders op het Museumplein staan paviljoens. Naast allerhande attracties kunt u hier ook meer informatie krijgen'', zegt de Bianca Teeling, namens de vakcentrale FNV belast met de organisatie. ,,Het is een evenement. Er moet voor iedereen wat inzitten.''

Er zijn morgen eigenlijk twee protestgolven in de hoofdstad. Vanaf tien uur 's ochtends is de demonstratie van de vakbonden (`Nederland verdient beter') op het Museumplein. Om elf uur begint platform Keer het Tij (een samenwerking van 475 maatschappelijke organisaties) met een actie op de Dam, beginnend met een optreden van de formatie Bots, bekend van de hit Zeven dagen lang. Tussen twaalf en één lopen ze in een mars naar het Museumplein waar ze zich zullen voegen bij de vakbondsdemonstratie.

De drie vakcentrales FNV, CNV en MHP (de bond voor middelbaar en hoger personeel) zijn al ver voor de zomer begonnen de stakingsdag van morgen zo aantrekkelijk mogelijk te maken. De politieke toespraken worden gehouden op de Dam, bij Keer het Tij. De actie van de vakbonden op het Museumplein duurt bijna drieënhalf uur, hiervan zijn de sprekers 32 minuten aan het woord. Alleen de voorzitters van de drie vakcentrales Doekle Terpstra (CNV), Lodewijk de Waal (FNV) en Ad Verhoeven (MHP) en van de Europese vakbeweging (John Monks) zullen spreken. De Waal als laatste. Anderen, zoals PvdA-fractievoorzitter Wouter Bos, zijn niet welkom op het podium van het Museumplein, liet Doekle Terpstra vorige week al weten.

De tijd op het Museumplein wordt voornamelijk met muziek gevuld. ,,Lange speeches zijn niet meer van deze tijd. Daar komen mensen niet meer voor uit Groningen'', zegt Teeling. Volgens haar moet je mensen een gemêleerd programma bieden: met leden van de kappersbond die gratis knippen en stands met eten.

Tegen half één worden de demonstranten opgeroepen tot een sms-bombardement. De vakbonden willen dat er duizenden protestberichten worden gezonden naar de mobiele telefoons van enkele ministers. De FNV wil niet bekendmaken welke ministers sms'jes kunnen verwachten.

Maar hoe voorkom je dat het kabinet de staking, ondanks een sms-bombardement, negeert en de opkomst eenvoudig naast zich neerlegt? Bijvoorbeeld door te zeggen dat de mensen naar een gratis popconcert kwamen kijken in plaats van te protesteren.

Teeling somt lachend en geroutineerd op welke mogelijke negatieve reacties er op de staking komen: te weinig jongeren, veel niet-vakbondsleden, zodat de opkomst niet als steun voor de vakbeweging kan worden gezien, een gratis popconcert. ,,We wisten vóór de zomer al dat we dat soort reacties zouden krijgen'', zegt ze. ,,Maar zo is het programma niet. We hebben niet Marco Borsato gevraagd, er staan allemaal beginnende artiesten.'' Stakingen en demonstraties worden van oudsher omlijst met muziek. Bijvoorbeeld van het eigen FNV Orkest dat zaterdag ook optreedt. ,,Je moet mensen die de moeite nemen om uren te reizen om erbij te zijn, wel iets te bieden hebben.''

De opkomst wordt op weg geholpen met gratis treinkaartjes voor FNV-leden. ,,Geld moet geen belemmering zijn. Wij organiseren niet de mensen met de grootste portemonnee.''

De vakbonden hebben voor Amsterdam gekozen en niet voor het Haagse Malieveld om zo te laten zien dat het protest iedereen aangaat, dat het meer een landelijke zaak is dan een louter politiek meningsverschil. De huur van het Museumplein is gratis.

De weersverwachting (geen regen) is gunstig. Direct na afloop van de manifestatie komen de veegploegen het Museumplein. Die worden betaald door het stadsdeel. Kosten: ongeveer 18.000 euro.