Achterstand in onderhoud weg en spoor

Het aantal personenauto's is sinds de jaren zestig meer dan vertienvoudigd. Van 600.000 naar 6.000.000, en voor 2020 houdt dit kabinet rekening met 9.000.000 personenauto's. In de gisteren gepubliceerde nota `Mobiliteit' gaat het kabinet uit van een stijging van het personenvervoer met 20 procent, voor het goederenvervoer wordt een toename verwacht van veertig tot tachtig procent. Tussen 2010 en 2020 wordt zo'n 80 miljard euro uitgegeven.

Achterstand

De komende jaren wordt er ruim 13,4 miljard euro geïnvesteerd in onderhoud en vervanging van verouderd spoor. Om de problemen in het wegennet op te lossen, wordt er in de periode na 2010 eerst onderhoud gepleegd. Daarna wordt geïnvesteerd in nieuw asfalt: `houwen voor bouwen', wordt dit door minister Karla Peijs van Verkeer en Waterstaat genoemd. Voor onderhoud is 10 miljard euro beschikbaar, 14,5 miljard euro voor nieuwe projecten.

Betrouwbaar

In 2020 moet de betrouwbaarheid van de reistijd sterk zijn verbeterd: in 95 procent van de reizen komt de reiziger op tijd aan. Op snelwegen mag de reistijd in de spits maximaal anderhalf keer langer duren dan buiten de spits.

Ook de betrouwbaarheid van het reizen per trein gaat omhoog. Van 83 procent punctualiteit vorig jaar naar 91 procent in 2010. Volgend jaar beslist het kabinet over een OV-chipkaart die in al het openbaar vervoer door het hele land bruikbaar is. Naast de treinen moeten ook bussen en trams op tijd rijden, waarvoor provincies en gemeenten verantwoordelijk zijn. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten heeft in reactie op de nota `Mobiliteit' al laten weten dat het openbaar vervoer steeds meer stagneert door de files op de snelwegen. Als gevolg daarvan neemt het autoverkeer op de provinciale wegen namelijk fors toe. ,,Veertig procent van het reistijdverlies wordt veroorzaakt door knelpunten op lokale en provinciale wegen'', aldus de VNG.

Veiligheid

Het verkeer moet twee keer zo veilig worden als nu. Het aantal verkeersslachtoffers moet terug van 1088 in 2003 tot 640 in 2020. Het beschikbare budget wordt de komende jaren verdubbeld tot 80 miljoen euro. De sociale veiligheid in het openbaar vervoer moet beter onder meer door de inzet van toezichthouders en chipkaart.

Investeringen/

heffingen

Om alle knelpunten op te lossen is 21,5 miljard euro nodig. Dat heeft het kabinet niet en daarom wordt voor het verkeer op snelwegen een kilometerheffing én een tolheffing (voor speciale projecten als tunnels) ingevoerd. De kilometerheffing geldt voor alle automobilisten. De tolheffing wordt speciaal ingevoerd om toenemende files in de spits te verminderen. Uit berekeningen van het Centraal Planbureau blijkt dat de invoering van de kilometerheffing en de tolheffing tot gevolg kan hebben dat het aantal gereden kilometers met ruwweg 14 procent vermindert. Het benodigde bedrag aan investeringen kan daardoor afnemen met 3 tot 7 miljard afhankelijk van de gekozen vorm van de heffingsmaatregel. In deze kabinetsperiode wordt nog geen heffing ingevoerd. Medio 2006 moet duidelijk zijn welk betaalsysteem het beste is. Het Platform Betalen voor Mobiliteit moet volgend voorjaar ,,een maatschappelijk gedragen voorstel'' doen.

Projecten

Prioriteit wordt gegeven aan investeringen in de zogenoemde triple A-verbindingen (A2 Amsterdam-Utrecht, A4 Den-Haag-Leiden en A12 Den Haag-Utrecht). De zeehaven Rotterdam wordt versterkt door de ontwikkeling van de haven (Tweede Maasvlakte). Er wordt geïnvesteerd in de ring rond Utrecht en de A 27 Lunetten-Hooijpolder. Bij het spoor wordt geld gestoken in de Hanzelijn en de Zuiderzeelijn.