Vesting Amerika verstevigd

Reizigers uit Europa, Australië en Canada die tot nu toe zonder visum naar de Verenigde Staten konden reizen, moeten vanaf morgen vingerafdrukken achterlaten aan de grens en een visum aanvragen als zij niet beschikken over een paspoort dat machinaal kan worden ingelezen.

De maatregel is onderdeel van US VISIT, een programma van de Amerikaanse immigratie- en naturalisatiedienst dat registratie aan de grens beoogt van vrijwel alle buitenlanders. Alleen Canadezen, Mexicanen en functionarissen van buitenlandse regeringen en internationale organisaties zijn uitgesloten van de maatregel.

De meeste Europese landen, waaronder Nederland, vielen tot dusver onder het zogeheten Visa Waiver Program. Onder die regeling konden de meeste Europese burgers zonder visum en extra registratie voor de duur van negentig dagen de VS binnen. Maar omdat het voor veel landen niet haalbaar bleek te voldoen aan nieuwe eisen voor veiliger paspoorten besloot het Amerikaanse ministerie van Binnenlandse Veiligheid de eisen aan te scherpen.

Volgens Asa Hutchison van het ministerie van Binnenlandse Veiligheid zal de omstreden maatregel uiteindelijk resulteren in een snelle afhandeling van formaliteiten voor mensen die de VS vaker aandoen.

Burgerrechtengroeperingen als Privacy International hebben de maatregel veroordeeld als een nieuwe inbreuk op het privé-leven van reizigers.

Op een ander punt evenwel, dreigt Washington nieuw verworven vrijheden te moeten inleveren. Een federaal Hof in New York heeft één van de pijlers van de PATRIOT-wet ongrondwettig verklaard. De wet, die Justitie het recht geeft Amerikanen af te luisteren, staat tevens toe dat de federale recherche (FBI) vertrouwelijke financiële documenten inziet zonder daar toestemming voor te vragen. Dat laatste mag niet volgens het Hof.

De uitspraak is een belangrijke overwinning voor de ACLU, de Amerikaanse burgerrechtenorganisatie, die de aanklacht tegen de FBI had ingediend. Het is de tweede keer binnen enkele maanden dat de Amerikaanse regering opnieuw een toegeëigend recht dreigt te verliezen. In juni bepaalde het Hooggerechtshof dat buitenlandse gevangenen in het Amerikaanse gevangenkamp in Guantánamo Bay in Cuba, recht hebben op een proces voor een Amerikaanse rechter.