`Ik zoom in op de details van de liefde'

Mark de Cloe maakte 34 korte filmpjes over verliefdheid. Hij putte daarvoor uit zijn eigen leven, dat in dit opzicht nogal algemeen geldend blijkt te zijn.,,Iedereen is verliefd of verliefd geweest.''

,,Ik heb hier mijn vriendin ontmoet'', zegt Mark de Cloe in de Winkel van Sinkel, een Utrechts restaurant dat tijdens het filmfestival ontmoetingsplaats is voor regisseurs, acteurs en bobo's. ,,Ze kwam naar mij en een vriend toe en zei: `Ik zoek nog een vader voor mijn kinderen.' `Ik ben Mark,' antwoordde ik. `Zullen we zoenen?'' Het is een meet cute, Hollywoodjargon voor de ontmoeting tussen de vrouwelijke en mannelijke hoofdrol in een romantische komedie, om van te watertanden. Hij had kunnen voorkomen in Boy Meets Girl Stories, een reeks van 34 korte films van De Cloe over de liefde die op het festival vertoond worden. Nederland 3 zendt ze uit voor het journaal van 22 uur. Tijdens het festival won De Cloe (1969) voor de aflevering Alleen de NPS prijs voor de korte film. Op Valentijnsdag verschijnt de reeks op dvd.

Alleen duurt iets meer dan drie minuten. We horen een telefoongesprek van een vrouw die het met een man wil uitmaken. ,,Jij kan niet alleen zijn.'' We zien een zwerm spreeuwen. Die hoeven niet alleen te zijn. Of zouden ze het toch willen? In Verdwalen probeert een jongen zich zijn stuntelige gesprek te herinneren met een leuk meisje dat hij op de fiets tegenkomt. Wat zei ze nou precies? En hoe stom was zijn antwoord? ,,Ik zoom in op de details van de liefde'', zegt De Cloe. ,,De meeste filmpjes zijn niet verhalend, maar verbeelden een gevoel.'' BMGS werd geïnspireerd door De taal der verliefden (1977) van Roland Barthes, een encyclopedie van de liefde in de wereldliteratuur. De Cloe putte voor zijn versie niet uit de filmgeschiedenis, maar uit zijn eigen leven, dat in dit opzicht nogal algemeen geldend blijkt te zijn. ,,Iedereen heeft kennelijk dezelfde soort ervaringen.'' In Hoe ziet ze er ook al weer uit? (2 minuten) probeert een jongen zich het gezicht van zijn geliefde te herinneren. Het lukt nauwelijks. ,,Ik vind het altijd moeilijk om me een gezicht precies te herinneren, hoe verliefd ik ook ben'', zegt De Cloe. ,,Toen ik het filmpje maakte, had ik daar nog nooit met iemand over gepraat, maar toen bleek dat zelfs van zoiets veel meer mensen last van hebben. Zo is het eigenlijk met alle filmpjes. Voor de meeste mensen zijn ze heel herkenbaar. Iedereen is verliefd of verliefd geweest.''

De Cloe maakt van zijn losse gedachten over de liefde in BMGS zeepbellen die niet meer uit elkaar spatten - de vluchtigste observaties en overpeinzingen hebben vaste vorm gekregen. Vaak verbeeldt De Cloe ze met behulp van een simpele technische vondst. In Koppig vasthouden is het verloop van een liefde verbeeld in de manier waarop mensen naast elkaar in bed liggen; in het begin in elkaar verstrengeld, later ieder op hun eigen plek. De Cloe maakt het bijzonder door in dit filmpje een split screen te passen. ,,Daardoor zie je dat deze minnaars volkomen langs elkaar heen leven, al liggen ze nog in hetzelfde bed. Hun armen vinden elkaar niet meer.''

Op de dvd worden de filmpjes ingebed in een raamvertelling, waardoor je ze kunt opvatten als allerlei aspecten van één liefde. De Cloe wil zich nu aan een speelfilm wagen. Hij werkt aan een scenario gebaseerd op A.F.Th. van der Heijdens novelle Het leven uit een dag (1988), waarin het leven maar één dag duurt en iedereen alles maar één keer meemaakt. Herhaling is de hel. ,,Ik hou niet zo van realistisch drama'', zegt De Cloe. ,,Ik hou meer van dingen die je even weg halen uit de realiteit. Net als verliefdheid.''

    • Bianca Stigter