Makaay laat Ajax in vertwijfeling achter

Na de gevoelige afstraffing tegen Bayern München, de grootste nederlaag in 24 jaar Europa-Cupvoetbal, hoeft Ajax zich geen illusies meer te maken over een succesvolle deelname aan de Champions League. Trainer Ronald Koeman zag in het Olympiapark-stadion de angstige vermoedens die hij vooraf had op pijnlijke wijze bevestigd. De Nederlandse landskampioen is veel te licht voor het grote werk. Er resteert normaal gesproken alleen nog een strijd met Maccabi Tel Aviv om de derde plek in groep C, die recht geeft op deelname aan het UEFA-Cuptoernooi.

Het was nota bene een Nederlander die de defensie van Ajax neersabelde. Roy Makaay had na 51 minuten drie treffers achter zijn naam staan: twee van grote schoonheid en een strafschop. Bij de vierde legde hij de bal op maat klaar voor Zé Roberto. Koeman was woedend. Slechts twee spelers voldeden in zijn ogen: Nigel de Jong en Maxwell. ,,We hebben te weinig voetballers die dit niveau aankunnen'', mopperde hij. ,,En nog steeds zijn er mensen binnen Ajax die denken dat we wel met de top van Europa kunnen meedraaien. Maar voor wedstrijden als deze is meer vereist dan een aardige techniek.''

Koeman kon het niet nalaten de interne discussie bij Ajax aan te zwengelen. Een deel vindt dat de huidige lichting jeugdspelers uit de eigen opleiding genoeg kwaliteiten bezit om met aanvallend spel terug te keren aan de Europese top. Koeman ziet het als zijn taak erop te wijzen dat deze mensen geen oog hebben voor de realiteit. Maar daarmee kan hij zijn ontslag hebben ingeluid.

Het Ajax van nu is in geen enkel opzicht te vergelijken met de ploeg, die tien jaar geleden alles won wat er te winnen viel. Het elftal van heden heeft ook niet de potentie ooit zover te reiken. ,,Van Gaal kon toen beschikken over spelers als de gebroeders De Boer, Litmanen, Davids, Blind, Finidi. Van een heel ander kaliber.''

Vandaar dat Koeman zijn tactiek afstemt op de capaciteiten van het team. En speelt hij dus zelden met drie spitsen tegen internationale topploegen. Dit in tegenstelling tot wat technisch directeur Louis van Gaal in het verleden deed, en misschien vandaag de dag ook had aangedurfd. Koeman vindt echter dat Ajax na het vertrek van Chivu, Van der Meyde en Ibrahimovic eerder zwakker dan sterker is geworden dan twee jaar terug, toen de kwartfinales werden bereikt. ,,In alle linies schieten we te kort'', merkte hij gisteravond nog eens korzelig op.

Ajax was in München, waar het in het seizoen 1980-'81 toevallig ook de laatste nederlaag leed met vier doelpunten verschil (5-1), in elk geval aanvallend onmachtig. Pas in de 42ste minuut hoefde doelman Oliver Kahn in actie te komen bij een kopbal van Rafael van der Vaart. Centrumspits Wesley Sonck deed slechts één keer van zich spreken, en stond voornamelijk buitenspel. De Belg zette de bal in de dertiende minuut strak voor, maar Van der Vaart faalde voor het doel. Daarna bleef het bij. Toch zou hij het veld niet verlaten. Mauro Rosales kon op de rechterflank niet aantonen dat hij de aankoop is die Ajax zo hard nodig had. Zijn vervanger Daniël de Ridder, die plotseling de voorkeur kreeg boven Tom de Mul, leverde tenminste nog een paar goede voorzetten af en ging een enkele keer zijn directe tegenstander voorbij.

Aangezien Koeman zijn elftal met drie verdedigers en twee aanvallers liet opereren, had Ajax op papier op het middenveld een man meer. Het leek eerder of de Amsterdamse ploeg daar een speler te kort kwam. Van der Vaart, Sneijder, de pas herstelde Galásek en Obodai werden overklast door Hargreaves, Frings, Ballack en Zé Roberto. De laatste vormde een plaag voor Obodai, die ook linksback Salihamidzic vaak langs zich zag stormen.

Maar Koeman stoorde zich nog het meest aan zijn defensie, vooral bij het eerste doelpunt. Nadat Obodai op de helft van de tegenstander voor balverlies had gezorgd, trapte Hargreaves de bal in een flits richting Makaay. In strijd met de afspraken werd de Nederlander op dat moment niet gedekt door Zdenek Grygera. En Johnny Heitinga had achter de sluipschutter moeten staan in plaats van de bal uit de lucht te kijken en een stap voorwaarts te doen. Makaay schoot de bal fantastisch in de kruising. Koeman, foeterend: ,,Extra pijnlijk dat Heitinga en Grygera zich niet aan de afspraken hielden. Als je zo te werk gaat, ben je niet geschikt voor dit niveau.'' Heitinga was tevens uitermate slordig in zijn passing, en haalde het einde van de wedstrijd dan ook niet. De international werd vervangen door Escudé. Hij trok na afloop het boetekleed aan. ,,Ik ben van het veld gehaald omdat ik slecht speelde. Niets lukte.''

De tweede treffer van Makaay was bijna niet te verdedigen. Bij een vrije trap van Zé Roberto maakte hij zich op het juiste moment los van zijn bewakers en kopte de bal achterwaarts in het net. Het was de eerste keer dat Makaay in Europees verband tegen een Nederlandse club speelde. Tien van de twaalf doelpunten die Bayern maakte in de Champions League kwamen op zijn naam.

Het is na de tweede speelronde weliswaar nog vroeg voor harde conclusies, maar Ajax kan zijn internationale ambities voor dit seizoen al min of meer bijstellen. En tevens nadenken over het aan- en verkoopbeleid van de afgelopen jaren, waarin er te weinig geld werd uitgetrokken voor geroutineerde versterkingen. De veredelde juniorenploeg stevent nu af op het UEFA-Cuptoernooi, het lijkt nog het hoogst haalbare. Dat vond ook Koeman: ,,Het is bijna onmogelijk nog verder te komen in de Champions League. We zullen moeten strijden voor de derde plaats en zes punten dienen te halen tegen Maccabi Tel Aviv.''

Bayern München (Dld)

4

Ajax (Ned)

0

Ruststand 2-0. 28. Makaay 1-0, 44. Makaay 2-0, 51. Makaay 3-0 (strafschop), 55. Zé Roberto 4-0. Schds: Sars (Fra). Tsch: 50.000. Gele kaarten: Salihamidzic, Ballack (Bayern) en Obodai (Ajax).

    • Erik Oudshoorn