Geen diplomaat, wel diplomatiek

Bij telecombedrijf KPN werd hij als raad van bestuurslid geslachtofferd door zijn nieuwe baas Ad Scheepbouwer, nu bereidt hij een beursgang voor van een bedrijf dat de `Vodafone van Afrika' is. De 51-jarige Marten Pieters zal er in stilte van genieten.

Pieters is sinds een jaar bestuursvoorzitter van Celtel. Het in 1998 opgerichte bedrijf bestuurt vanuit het hoofdkantoor in Hoofddorp de Afrikaanse markt voor mobiele telefonie. De onderneming is op het continent actief in dertien landen. Wie denkt dat Afrikanen geen geld hebben voor mobiele telefoons komt bedrogen uit. Celtel laat groeicijfers zien waar menig westers mobiel-belbedrijf alleen maar van kan dromen. De nog te verwachten groei noopt nu tot een beursgang.

Pieters kwam bij Celtel terecht via de Sudanese Brit Mohamed Ibrahim, de oprichter van het bedrijf. De ex-KPN-bestuurder had Ibrahim leren kennen tijdens zijn strooptochten door de buitenlanden om de beoogde internationale expansie van KPN gestalte te geven. Het Nederlandse telecombedrijf kocht met name belangen in Oost-Europese telecombedrijven, en daar waren miljarden mee gemoeid. ,,Hij deed dat internationale spel goed'', zegt voormalig KPN-topman Paul Smits. ,,Met name in Oost-Europa, waar de telecombedrijven vaak nog staatsbezit waren, moest KPN op eieren lopen. Marten voelt mensen goed aan, hij heeft stijl en is zeer presentabel. Ondertussen is hij heel zakelijk ingesteld. Ik zou zeggen, hij is geen diplomaat, maar wel heel diplomatiek.''

Pieters groeide op in het Groningse dorpje Vries. Daar dreef zijn vader een kapperszaak terwijl zijn moeder het gezin organiseerde. Na de HBS vertrok hij naar de universiteit van Groningen om rechten te studeren. Op de studentenvereniging ontmoette hij Benne van Popta, tegenwoordig directeur Europese Zaken van werkgeversvereniging MKB Nederland. Van Popta noemt Pieters een ,,ondernemend persoon''. Volgens Van Popta bleek dat al tijdens zijn studententijd. ,,Marten houdt van boten. Hij kocht een boot, knapte die op, en verkocht hem weer. Marten is handig met de handen en de handel.''

Na zijn studie kwam Pieters in 1978 terecht bij het voedingsmiddelenbedrijf Smilde in Heerenveen. Hij werd aangenomen door directeur Dirk Smilde, die de jonge jurist had leren kennen via zijn dochter, die ook in Groningen studeerde. ,,Ik vond wel iets van hem uitgaan'', zegt Smilde. ,,Het was niet het type jurist die op een advocatenkantoor zou gaan zitten. Ik had al snel door dat hij een manager met ondernemingszin was.''

Smilde noemt Pieters ,,consciëntieus, eerlijk en recht door zee''. Maar die laatste eigenschap zat Pieters ook wel eens in de weg, vertelt de inmiddels 78-jarige Smilde. ,,Ik vond hem soms iets te hard in zijn optreden. Het is geen man die iemand over zijn toetje aait. En soms moet dat toch, om mensen gemotiveerd te houden.'' Pieters, die Dirk Smilde wel eens zijn leermeester heeft genoemd, bracht uiteindelijk ruim tien jaar door bij het Friese voedingsmiddelenbedrijf, onder meer als directeur van verschillende werkmaatschappijen.

Via een headhunter komt Pieters in 1989 terecht bij KPN, waar onder topman Wim Dik een nieuwe wind is gaan waaien. Tussen Dik en Pieters klikt het, en daarom wordt hij secretaris van de raad van bestuur. Een functie die hij twee jaar vervult waarna hij de KPN-organisatie induikt om zijn managementkwaliteiten te verbeteren. In 1995 begint hij vervolgens aan de internationale avonturen van KPN. Het zorgt ervoor dat Pieters meer in het vliegtuig zit dan dat hij in zijn eigen bed slaapt. Pieters voelt zich als een vis in het water. Paul Smits haalt hem vervolgens naar de raad van bestuur, waar hij uiteindelijk ruim twee jaar doorbrengt.

In die tijd is Pieters ook commissaris van datacommunicatiebedrijf KPNQwest, dat in mei 2002 met ongekende snelheid failliet gaat. Pieters heeft altijd ontkend dat zijn vertrek bij KPN te maken had met zijn toezichtsrol bij KPNQwest. Een curatoren-onderzoek naar de oorzaken van het faillissement loopt nog.

Volgens Smits en Van Popta (MKB Nederland) voelt Pieters zich in zijn huidige functie gelukkiger dan ooit. Hij heeft een sterke christelijke overtuiging, zeggen zij, en is een frequent kerkbezoeker. Een groot bedrijf leiden dat ook nog iets bijdraagt aan de ontwikkeling van Afrika, sluit volgens hen goed aan bij zijn normen en waarden.