Na modder nu ziekte en geweld in Haïti

Slechte hygiëne, plunderaars en onbegaanbare wegen bemoeilijken het werk van hulpverleners in de zwaargetroffen Haïtiaanse stad Gonaïves.

Noodhulp vliegt binnen, maar de situatie blijft verslechteren in de Haïtiaanse stad Gonaïves, die bijna twee weken geleden zwaar getroffen werd door de orkaan Jeanne. Plunderaars azen op het voedsel en drinkwater dat vrachtwagens met veel moeite over slechte wegen naar de stad vervoeren. Bij het uitdelen van de noodhulp vallen gewonden.

Jean-Claude Kompas, een New-Yorkse dokter van Haïtiaanse afkomst, vloog vorige week naar Gonaïves om vrijwilligerswerk te doen. Hij zegt dertig mensen met schotwonden te hebben behandeld, die ze waarschijnlijk opliepen bij gevechten om voedsel. Een van zijn andere patiënten was een kind waarvan een vinger met een machete was afgehakt.

Door het tekort aan schoon water hebben veel inwoners van de stad last van diarree en ontstoken wonden. Sommigen hebben koudvuur en zullen ledematen moeten missen. Mede door nieuwe regenval staat nog 30 procent van de stad onder water. In dat water liggen hoogstwaarschijnlijk ook nog de lijken van meer dan duizend vermisten.

Het dodental zal de komende dagen oplopen tot boven de 2.000, voorspellen plaatselijke autoriteiten. Hulpverleners waarschuwen dat ziektes als tetanus en malaria zich in het vieze water gemakkelijk ontwikkelen .

Vliegtuigen vol noodhulp landden de afgelopen dagen in de hoofdstad Port-au-Prince. Maar vrachtwagens die het eten en water naar Gonaïves moesten brengen, strandden vlak voor de stad op een meertje van ruim een meter diep. Dat ligt daar sinds de door orkaan Jeanne veroorzaakte modderlawines en overstromingen Haïti twaalf dagen geleden troffen.

,,Het is geen weg meer, maar een ravijn'', zegt Andrea Pagnoli van het Wereldvoedselprogramma. Haar organisatie zet ezels in om de afgelegen dorpjes in de noordwestelijke regio rond Gonaïves te kunnen bereiken.

In de stad verloopt het uitdelen van het voedsel en drinkwater chaotisch. Hulpverleners geven het voedsel aan vrouwen, in de hoop dat het zo eerder bij kinderen terecht zal komen. Bij een uitdeelcentrum zeggen mannen dit beleid oneerlijk te vinden. Verschillende vrouwen vertellen beroofd te zijn. ,,Ik heb al die tijd staan wachten en nu ga ik met lege handen naar huis. Ik weet niet wat ik nu ga eten'', klaagt de 16-jarige Martha Casseus nadat twee mannen haar beroofden van een zak rijst en twee flessen slaolie.

Hulpverleners willen meer distributiepunten opzetten zodra ze veilige plekken hebben gevonden. Nu zijn er daar vier van in Gonaïves, een stad met een kwart miljoen inwoners. De onder water gelopen akkers rond de stad, gewoonlijk de voedselschuur van Haïti, zullen de honger voorlopig ook niet kunnen stillen.

VN-vredestroepen bewaken de uitdeelcentra en begeleiden de konvooien van vrachtwagens met noodhulp. Maar kunnen ze niet voorkomen dat trucks worden belaagd en geplunderd. Gisteren werd een vrachtwagen met drinkwater leeggehaald. Plunderaars wierpen de zakjes met water in de dorstige menigte, waarbij een deel van het water verloren ging.

Generaal Preira, het Braziliaanse hoofd van de VN-vredesmissie, zei maandag dat hij meer manschappen nodig heeft om alle taken naar behoren uit te voeren. Met de aankomst van 200 militairen uit Nepal en Sri Lanka is maandag het totale aantal VN-soldaten op 3.000 gekomen, van wie 600 in Gonaïves. Preira zei er 6.700 nodig te hebben.

In twee kamers van de universiteit is een noodhospitaal ingericht. Volgens de artsen kunnen ze de toestroom van patiënten niet aan. ,,Er is geen röntgenapparaat, er zijn niet genoeg antibiotica, niet genoeg narcosemiddelen''. zei een arts.