Goedkoop gaatjes laten vullen door studenten

Wie niet al te rijk is, maar wel veel tijd heeft, kan in plaats van de tandarts ook een student tandheelkunde bezoeken. ,,Ze hebben de kennis, alleen nog niet de routine.'

Voor veel mensen is het bezoek aan de tandarts niet iets om naar uit te kijken. En als de tandarts niet eens is afgestudeerd – is het dan nog veel enger om in de stoel plaats te nemen? Nee hoor, lacht Anneke Pol, directeur van het Academisch Centrum Tandheelkunde Amsterdam (ACTA), waar in de drie vestigingen samen iedere dag zo'n zeshonderd mensen langs komen om hun gebit te laten behandelen door studenten tandheelkunde. ,,Onze studenten weten precies wat ze doen. Ze hebben alleen meer tijd nodig dan de `gewone' tandarts omdat ze nog niet diens snelheid en routine hebben.'

In een van de drieënzestig behandelplekken in Amsterdam kijkt een student geconcentreerd in de mond van zijn patiënte. ,,Een student behandelt twee patiënten op een ochtend', legt docent Luc Habets uit. ,,Alles wat hij doet, wordt geregistreerd in de computer. De docenten komen regelmatig kijken hoe de student het doet en geven een beoordeling.'

De studenten doen alles zelf. Een studente met een witte hoofddoek (,,We verbieden het niet, maar vragen alleen of ze de kleur willen aanpassen') staat aan de balie waar de tandartsen in spe hun gebruikte materialen kunnen inleveren. De praktijkruimte is uitgerust met de nieuwste apparaten en studenten maken gebruik van de modernste technieken. Gaat er wel eens iets mis tijdens een behandeling? ,,Een fout bij een patiënt komt bijna nooit voor', zegt Habets. ,,Er is zoveel controle tussendoor. Als er al klachten zijn, gaan die meestal over tariefswijzigingen of communicatieproblemen tussen student en patiënt.'

Sinds begin dit jaar zit de reguliere tandartscontrole niet meer in het ziekenfondspakket. Onderzoekers van de Universiteit van Tilburg voorspelden eerder deze maand dat deze maatregel ertoe zal leiden dat een kwart van de ziekenfondspatiënten minder vaak naar de tandarts zal gaan. Een ander gevolg zou kunnen zijn dat meer mensen aankloppen bij de academische centra voor tandheelkunde om daar tegen gereduceerd tarief hun gaatjes te laten vullen of kronen en bruggen te laten maken. De tandartsen in opleiding behandelen patiënten met 25 procent `onderwijskorting'.

Een rondgang langs de centra in Amsterdam, Nijmegen en Groningen maakt duidelijk dat het effect van het schrappen van de tandartscontrole uit het ziekenfonds nog niet zichtbaar is. ,,Wij zien geen stijging van het aantal bezoekers', zegt ACTA-directeur Pol. Dat kan komen omdat de maatregel pas dit jaar is ingegaan en mensen de tandarts nog niet nodig hebben gehad. Een andere verklaring is dat het aantal bezoeken aan de tandarts sowieso terugloopt. Zo is de halfjaarlijkse controle bij de tandarts als standaard inmiddels achterhaald, zegt Pol. ,,Het hangt van de toestand van het gebit af, niet iedereen heeft een controle om de zes maanden nodig.'

De meeste patiënten zijn studenten, gepensioneerden en mensen die in deeltijd werken. Die komen af op de lagere tarieven én ze hebben de tijd. ,,Vooral dat laatste is belangrijk', zegt Anneke Pol. Niet alleen omdat de studenten langer over de behandeling doen, maar ook omdat een docent voortdurend het werk controleert.

Het Academisch Centrum Tandheelkunde Amsterdam heeft op dit moment vestigingen in Amsterdam, Almere en Den Haag. Volgend jaar komt daar nog een vestiging bij in Hoorn. Deze maand is daar de overeenkomst getekend voor een centrum in een voormalig VOC-pakhuis, waar ongeveer 125 derdejaars studenten tandheelkundige hulp zullen gaan verlenen. De uitbreiding is nodig omdat er steeds meer studenten tandheelkunde in Nederland komen die praktijkervaring moeten opdoen. De numerus fixus tandheelkunde is in het studiejaar 2001-2002 verhoogd naar 300 eerstejaars. daarvoor was 240 het maximum. De verhoging van het aantal plaatsen voor studenten is een gevolg van de verwachting dat er in 2010 ten minste duizend tandartsen te weinig zullen zijn.