Orkanen teisteren economieën in Caraïbisch gebied

Orkanen zijn een jaarlijks terugkerend verschijnsel waar men in het Caraïbisch gebied op voorbereid is. Maar daardoor blijft de schade niet altijd beperkt. De balans van een week `Ivan'. ,,Dit is niet uitzonderlijk.''

Verzekeringsmaatschappijen en humanitaire organisaties hebben de exacte schade nog niet kunnen opmaken. Maar verzekeringsexperts schatten de schade van de drie sterkste orkanen die in het Caraïbisch gebied huishielden voorlopig op 15 (12,3 miljard euro) tot 30 miljard dollar, meldt het persbureau Associated Press.

Daarmee zullen Charley, Frances, en Ivan tezamen de schade van Andrew in 1992 niet overtreffen. Die ene orkaan kostte de hele regio destijds 44,9 miljard dollar. Het orkaanseizoen loopt nog tot eind oktober.

Vooral Grenada liep zware schade op toen Ivan `de Verschrikkelijke' zijn oog op de kleine eilandengroep liet vallen. Er vielen 39 doden, 90 procent van de huizen raakte beschadigd en 5.000 families raakten dakloos. De lokale economie draait vooral op het toerisme, de belangrijkste bron van buitenlandse deviezen. Grenada staat bekend als kruideneiland. Het exporteert nootmuskaat, foelie en cacao. Eenderde van de bijna 90.000 Grenadanen leefde voor de ramp al onder de nationale armoedegrens.

Het Europees Humanitair Bureau (ECHO) heeft inmiddels 1,5 miljoen dollar noodhulp toegezegd aan Grenada. Volgens een woordvoerder zal dit geld vooral gebruikt worden om de eerste pijn te verlichten. ,,Van dat geld zullen geen daken worden gebouwd, wel kunnen verwoeste huizen tijdelijk worden afgedekt.''

Ivan trof ook de Britse Kaaiman-eilanden zwaar. Op dit belastingvrije duikparadijs raakten 15.000 huizen onbewoonbaar en luxe jachtschepen werden op het vasteland geslingerd. De rijke Kaaiman-eilanden hebben een bruto binnenlands product van 1,3 miljard dollar, dat de bevolking van 43.100 mensen vooral in de bankensector en het toerisme verdient.

Waar Ivan de twee kleine eilandengroepen vol raakte, ontzag hij enkele dagen later twee grote eilanden in het gebied: Cuba en Jamaica werden geschampt. Op Jamaica richtte Ivan evengoed veel materiële schade aan. Er vielen zestien doden. De toerisme-industrie meldt voornamelijk schade in het gebied rond de stad Negril.

Cuba kwam met de schrik vrij. Het socialistische eiland had zich onder leiding van sterke man Fidel Castro op alles voorbereid, maar alleen de dunbevolkte westpunt van het eiland werd geraakt. De tabaksindustrie in de westelijke provincie Pinar del Rio bleef goeddeels gespaard.

Booreilanden in de Golf van Mexico, voornamelijk in Amerikaanse handen, moesten sluiten voor de stormen. Dit joeg de prijs van een vat ruwe Texaanse olie direct met 1,50 dollar op. Wereldwijd volgden olieprijzen die trend.

Ivan is ook voor de zuidkust van de VS redelijk mild geweest. Er vielen 23 doden, voornamelijk in Florida, maar de orkaan spaarde de stad New Orleans en ook in de andere steden in de staten Louisiana, Mississippi en Alabama haalden burgers gisteren opgelucht adem. Ivan is inmiddels afgezwakt tot een storm.

Florida is bang dat het trio orkanen de populariteit van de zonnige staat geen goed heeft gedaan. Florida is de thuisbasis van overwinterende Amerikaanse senioren, maar trekt in de zomermaanden ook veel buitenlandse toeristen. De toerisme-industrie zet jaarlijks 50 miljard dollar om. ,,Florida zou kunnen terugvallen naar het niveau van 35 tot 40 jaar geleden, toen het alleen een winterbestemming was'', aldus de decaan van een hotelschool in Florida tegenover Associated Press.

De jaarlijkse schade die orkanen in de VS aanrichten is gemiddeld 4,9 miljard dollar, berekende het Amerikaanse metereologisch instituut AOML. Uit de statistieken van AOML blijkt verder dat orkaanschades erg laag waren in de eerste twee decennia van de vorige eeuw. In de jaren twintig, veertig, zestig en negentig lagen ze hoog. ,,De recente orkaanschades zijn dus níet uitzonderlijk'', relativeren de meteorologen op hun website.

Het weerinstituut stelt dat door de jaren heen de verwoestende kracht van orkanen niet is toegenomen, wanneer je de schadekosten corrigeert voor inflatie en aanpast aan het hogere welvaartsniveau en de gegroeide kustbevolking. Volgens deze rekenmethode kan de orkaan `Great Miami' uit 1926 met terugwerkende kracht worden uitgeroepen tot meest verwoestende uit de Amerikaanse geschiedenis: hij zou vandaag de dag voor een bedrag van 98 miljard dollar schade hebben aangericht.

Intussen is de volgende orkaan al weer op weg naar de Bahama's. Orkaan Jeanne heeft al vier slachtoffers geëist in de Dominicaanse Republiek en vormt ook een bedreiging voor de Amerikaanse zuid-oostkust.