Kroes moet met dossiers naar collega

De juridische dienst van de Europese Commissie stelt dat Neelie Kroes als commissaris Mededinging niet alle dossiers mag behandelen door haar verleden in het bedrijfsleven.

De beoogd commissaris moet de schijn van belangenverstrengeling vermijden en daarom een aantal dossiers aan een collega overlaten, zo stellen de juristen in een advies waar zij zelf om had gevraagd en dat gisteren naar buiten kwam.

Kroes had gisteren zelf in de Tweede Kamer al gezegd dat zij sommige onderwerpen uit haar portefeuille aan een andere commissaris zou overdragen, als sprake kon lijken van belangenverstrengeling. Kroes zat tot voor kort in de raad van commissarissen van bedrijven als de Zweedse autofabrikant Volvo, het Franse Thales (elektronica en defensie), het Amerikaanse Lucent (telecom) en het Britse MMO2 (mobiele telefonie).

Volgens de juridische dienst zal Kroes een zaak moeten delegeren ,,indien ze moet beslissen over dossiers waarbij een van deze ondernemingen direct is betrokken''. Het moet dan gaan om feiten die zich afspeelden in de tijd dat ze een bestuursfunctie bij de onderneming bekleedde. Als het om latere feiten gaat is overdracht van het dossier in sommige gevallen ,,aan te bevelen''.

De juridische experts zien geen belangenconflict als het dossiers betreft van concurrenten van de bedrijven waar Kroes in de raad van commissarissen zat. Alleen in het ,,uitzonderlijke'' geval van een duopolie – een markt waarop slechts twee grote bedrijven actief zijn – zou Kroes het dossier ook niet zelf moeten behandelen. De experts menen dat bij het besluit een dossier te delegeren ook de tijd meespeelt die is verstreken sinds Kroes bij een bedrijf een bestuursfunctie vervulde. Volgens de juristen kan een dossier worden overgedragen aan een andere commissaris of de rest van de Commissie.

,,Buiten deze uitzonderlijke gevallen zou elke andere benadering praktisch betekenen dat het onmogelijk wordt iemand in de Commissie met Mededinging te belasten die uit het bedrijfsleven komt'', zo constateert de juridische dienst. De experts sluiten overigens niet het ,,risico'' uit dat partijen mededingingsbesluiten van Kroes bij het Hof zullen aanvechten met `belangenconflict' als argument.

Een hoge Commissie-functionaris onderstreept dat komende Commissievoorzitter Barroso van mening blijft dat de ervaring van Kroes in het bedrijfsleven haar juist voor de nieuwe functie kwalificeert.

De fractie van de Groenen in het Europees Parlement en de Franse socialisten zullen zich in verband met het risico van belangenverstrengeling tegen de voordracht van Kroes uitspreken. De Nederlandse europarlementariër Kathalijne Buitenweg zei gisteren in Straatsburg na een kennismakingsgesprek met Kroes dat haar netwerk in het bedrijfsleven te groot is. ,,Het is niet verstandig iemand die zo verweven is met het bedrijfsleven deze functie te geven'', aldus Buitenweg. Volgens haar is het geen oplossing om Kroes bepaalde zaken niet meer te laten doen als er sprake zou kunnen zijn van belangenverstrengeling. Want dan beslist ze weliswaar niet over het betrokken bedrijf, maar wel over concurrenten. Buitenweg: ,,Kroes is de gevangene van haar netwerk.''

In antwoord op schriftelijke vragen uit het parlement ter voorbereiding op de hoorzitting van 28 september schrijft Kroes aan voorzitter Barroso van de nieuwe Commissie ,,een volledig overzicht'' te zullen verstrekken van alle financiële en zakelijke belangen die bij de uitoefening van haar ambt tot een belangenconflict aanleiding zouden kunnen geven, zoals in de gedragscode voor Commmissarissen is voorgeschreven.