VVD: referendum Turkije gewenst

De VVD wil een referendum organiseren over de toetreding van Turkije tot de Europese Unie. Dat schrijft VVD-fractieleider Van Aartsen vandaag in deze krant. Volgens Van Aartsen is een rechtstreekse uitspraak van de burger de enige manier om een mogelijke kloof tussen politici en bevolking over toetreding van het islamitische land te overwinnen.

Volgens Van Aartsen kan de EU wel onderhandelen met Turkije over toetreding, mits het aan de voorwaarden voldoet. De Europese Unie moet eind dit jaar onder Nederlands voorzitterschap beslissen of Turkije ver genoeg is om vast te stellen op welke datum de toetredingsonderhandelingen kunnen beginnen. Van Aartsen oppert dat dan besloten wordt de onderhandelingen te openen in 2005. Hij meent dat deze ,,minstens een decennium'' duren. ,,Op zijn vroegst in 2015'' zouden de Europese regeringsleiders dan een toetredingsverdrag met Turkije kunnen tekenen. Van Aartsen stelt voor het referendum te houden vóór de noodzakelijke ratificatie door het parlement. Dit zal in 2016 of 2017 zijn. Het is de tweede keer dat Van Aartsen een referendum over een Europees onderwerp bepleit. Eerder gaf de VVD op zijn initiatief steun aan het referendum over de Europese grondwet. Dat wordt begin volgend jaar gehouden, eveneens vóór de parlementaire ratificatie.

Premier Balkenende is een tegenstander van referenda. Hij acht deze in strijd met de vertegenwoordigende democratie. Partijgenoot minister Bot (Buitenlandse Zaken) opperde dit voorjaar evenwel over belangrijke Europese beslissingen een Europa-wijd referendum te houden. Hij noemde Turkije niet. Uit recente enquêtes blijkt dat bij de bevolking in verschillende Europese landen veel verzet bestaat tegen mogelijke toetreding van Turkije tot de EU. De Europese regeringsleiders hebben in 1999 en 2002 bekrachtigd dat Turkije in principe kan toetreden, als het voldoet aan voorwaarden op onder meer het gebied van mensenrechten en democratie.

Van Aartsen onderstreept dat de VVD-fractie unaniem van mening is dat Turkije in principe wel lid kan worden. Vorige week stapte de enige tegenstander, het Kamerlid Wilders, uit de VVD-fractie.

Fischlerpagina 5

Van Aartsenpagina 7