OPEN MONUMENTEN

Amsterdam

De Open Monumentendag 2004, die dit weekeinde in het hele land wordt gehouden, staat in het teken van verdediging. Gekozen is voor de titel Merck toch hoe sterck, het lied uit Valerius' Gedenckklanck over het verzet van de vesting Bergen op Zoom tegen de Spanjaarden in de Tachtigjarige Oorlog. Belicht worden vestingsteden, linies, stellingen, forten, bunkers, kazernes en kastelen. Door heel Nederland openen zij hun poorten, maar ook andere monumenten en woonhuizen doen mee.

In Amsterdam is onder meer een aantal torens en poorten van de oude stadsmuur te bezichtigen. Ook gaat er speciaal vervoer uit Amsterdam naar de Stelling van Amsterdam, een 19de-eeuws verdedigingswerk opgericht ter bescherming van de hoofdstad tegen de oorlogsdreiging. Het Scheepvaartmuseum, gevestigd in het 17de-eeuwse monument 's Lands Zeemagazijn, organiseert 11 en 12 sept (toegang gratis) rondleidingen door het gebouw, demonstraties met scheepsmodellen en rondvaarten (12, 13.30 en 15u) op het ruim honderd jaar oude stoomschip Christiaan Brunings (Kaartjes €2,50 p.p. één uur voor afvaart in museumwinkel). Op het VOC-schip Amsterdam speelt het Museumtheater. Het Olympisch Stadion, met zijn vestingachtige uiterlijk, is op zondag 12 sept geopend voor het publiek en er zijn om 12u 13u0 en 15u rondleidingen (inl www.olympischstadion.nl).

Inl Beursplein en Keizersgracht 123, tel 020-5524892, www.bma.amsterdam.nl

Alkmaar

In Alkmaar, dat 750 jaar geleden stadsrechten kreeg, is vandaag de landelijke opening van de Open Monumentendag. Er is een route uitgezet over de 17de-eeuwse vestingwerken en langs zo'n 75 monumenten, zoals het voormalig kruithuis, een kaaspakhuis, hofjes, woonhuizen en poldermolens. Speciale rondleidingen worden gehouden door de Grote Kerk en het stadhuis, er is een boottocht door de grachten en zelfs een steptocht olv een archeoloog.

Inl. Grote Kerk, Koorstraat 4a, tel. 072 5488811, www.alkmaar.nl

Bloemendaal

De Atlantikwall, de verdedigingslinie van de Duitsers in de Tweede Wereldoorlog, en wat daarvan rest in de duinen van Zuid-Kennemerland tussen Zandvoort en IJmuiden, is het onderwerp van een fotoexpositie in Duincentrum De Zandwaaier. Van daaruit worden 11 en 12 sept ook fietsexcursies georganiseerd,

De Zandwaaier, bezoekerscentrum National Park Zuid-Kennemerland, Zeeweg 27, Overveen. Tentoonstelling 11 sept t/m 31 okt, di-zo 10-17u. Toegang gratis. Inl. 023 5270190, www.bloemendaal.nl. Verplichte aanmelding fietsexcursies tot een dag voor aanvang op 023 5411119 of bij www.npzk.nl

Enschede

Rond Enschede is vanaf de VVV aan de Oude Markt 31 een fietsroute met wegwijzers uitgezet. Hij voert langs een aantal bijzondere vestingwerken, die op 11 sept éénmalig worden opengesteld door eigenaren en bewoners. In de binnenstad leidt een gids (11 en 14u) vanaf de VVV belangstellenden langs stadswallen en bezienswaardige gebouwen. Op 12 sept gaat er een extra fietsroute langs historische boerderijen.

11 sept 10-17u. Routes en programma's bij VVV's in Enschede en Boekelo.

Haarlem

Naast 55 monumenten die hun deuren openzetten, wandelingen en een fietsroute organiseert Haarlem een Erfgoednacht op zaterdagavond tussen 19u30 en 23u, waarin monumenten geopend zijn die te maken hebben gehad met de verdediging van de stad. Daaronder zijn het stadhuis, Frans Hals Museum, Janskerk en Doelencomplex.

Programma bij VVV Stationsplein en bibliotheken.

Maastricht

In Maastricht voeren wandelingen langs stadswallen en andere militaire monumenten die herinneren aan het verleden als vestingstad. Het monumentenweekeinde, dat samenvalt met een kunstfestival en een internationaal evenement, wordt luister bijgezet met optredens van stadsschutterijen en militaire regimenten en er worden schijngevechten gehouden tussen Franse `bezettingstroepen' en lokale `verzetsstrijders'.

Inl. VVV, Kleine Staat 1. Tel. 043-3504550, www.maastricht.nl

Rotterdam

Het OorlogsVerzetsmuseum Rotterdam exposeert op 11 sept (10-17u) foto's van in de Tweede Wereldoorlog verdwenen monumentale gebouwen, zoals het Coolsingelziekenhuis en de Passage. Er worden videobeelden vertoond van oud-Rotterdam. Het Mariniersmuseum belicht de geschiedenis van het korps mariniers en toont videobeelden van vestingwerken in Nederland.

OorlogsVerzetsMuseum, Veerlaan 82-92. Tentoonstelling t/m 25 sept. Mariniersmuseum, Wijnhaven 7.

Vlissingen

Door zijn strategische ligging is Vlissingen talloze malen in de geschiedenis slachtoffer geweest van bestormingen en bombardementen. Op 11 sept begint om 10u een rondwandeling bij het Gemeentearchief. Ook de vroeg-middeleeuwse ringwalburcht in Oost-Souburg kan worden bezocht.

Inl. VVV, Oude Markt 3. 0118 422190

Uitgebreide programma's bij VVV- en ANWB-kantoren en vestigingen van Bouwfonds. Boek `Merck toch hoe sterck', Monumenten van verdediging van Fred Feddes, €15. Inl. Stichting Open Monumentendag, 020-4222118, www.openmonumentendag.nl