`Op mijn bloemen komt geen gif'

Shell verkoopt biologische bloemen, Intratuin straks ook. Bij de teelt wordt geen kunstmest en gif gebruikt. ,,De slakken heb ik met een net weggevangen.''

Bloementeler Frans Termorshuizen wil de aarde graag zo schoon mogelijk houden. ,,Daarom spuit ik hier geen gif'', zegt hij, terwijl hij onder een dreigende grijze hemel langs zijn tuinrozen, asters, zonnebloemen en sierkooltjes wandelt. Zijn bloemen krijgen ook geen kunstmest, en ze worden niet extra belicht. Ze groeien buiten, en moeten het doen met de uren dat de zon schijnt.

Termorshuizen behoort tot een select groepje van vijftien Nederlandse bloementelers die sinds begin dit jaar meewerken aan Bio Flora, een project dat de afzet van biologische bloemen in Nederland wil vergroten.

Het bedrijf van Termorshuizen bevindt zich net onder Bergen op Zoom, in het bosrijke Wouwse Plantage. Behalve bloemen teelt hij biologisch fruit. Daarnaast runt hij met zijn vrouw Yvonne een natuurcamping. ,,De gasten kunnen, als ze willen, meehelpen met het snijden van de zonnebloemen en het oculeren van de rozen'', vertelt de teler.

Het project Bio Flora is opgezet door Stichting Natuur en Milieu, en groothandel Florganic in Honselersdijk. Oliemaatschappij Shell werkt er inmiddels aan mee. Bij circa 160 pompstations in Nederland zijn biologische boeketten verkrijgbaar. Verder verkopen tachtig natuurvoedingswinkels de boeketten. En in het najaar gaat tuincentrumketen Intratuin biologische bloembollen verkopen, vertelt Jolanda Kuilboer, die ketenmanager is van het project.

De verkoop bij de benzinestations gaat goed, aldus Kuilboer. ,,We verkopen tussen de 1.000 en 1.500 boeketten per week, terwijl het project pas een paar maanden loopt'', zegt ze – bij een eerder die dag bezocht Shell-pompstation ter hoogte van Roosendaal had de caissière zich tevreden getoond over de verkoop van de biologische zonnebloemen. Kuilboer zoekt nu naar nieuwe telers, om het project uit te breiden. Met name telers met een kas. De biologische bloemen staan nu nog allemaal buiten. Maar daardoor zijn ze alleen van mei tot oktober beschikbaar. In de kas kun je het hele jaar door telen. Kuilboer: ,,Nu missen we de belangrijkste bloemendag van het jaar. Moederdag.''

De omzet van biologische producten in Nederland vertoont al jaren een stijging, hoewel die vorig jaar een stuk minder was (3 procent) dan in de jaren daarvoor. Nu het economisch even minder gaat, letten consumenten beter op hun uitgaven. Ten koste van biologisch geteelde producten, die 30 tot 50 procent duurder zijn dan vergelijkbare gangbare producten. [Vervolg BIOBLOEMEN: pagina 16]

BIOBLOEMEN

Ze moeten er vooral aantrekkelijk uitzien

[Vervolg van pagina 13] Ook de prijs van biologische bloemen ligt zo'n dertig procent hoger dan die van gangbare bloemen. Dat komt, legt teler Termorshuizen uit, omdat hij veel tijd kwijt is met het handmatig verwijderen van onkruid. Bovendien gebruikt hij bloemenzaad dat is veredeld op resistentie tegen ziektes, en niet op opbrengst. De bloemen zijn daardoor minder kwetsbaar voor ziektes, maar ze groeien wel langzamer waardoor de opbrengst lager is.

Dat de biologische bloemen goed lopen, heeft volgens Kuilboer te maken met slimme marketing. Bij een Shell-pompstation nabij Roosendaal prijken de boeketten met zonnebloemen helemaal bovenin het rek. Ze vallen op door hun felgele kleur. Kuilboer: ,,We benadrukken niet dat de bloemen biologisch zijn. Ze moeten er vooral aantrekkelijk uitzien. De klant denkt op weg van zijn auto naar de kassa misschien twee seconden na of hij wel of niet bloemen zal kopen.'' In natuurvoedingswinkels daarentegen vinden klanten een folder bij de bloemen, met uitleg over de teelt. ,,Het zijn veel bewustere klanten die in zo'n winkel komen'', zegt Kuilboer.

Toch ontbreekt over de biologische bloemen de belangrijkste informatie: hoeveel minder milieubelastend is de teelt ervan, vergeleken met die van gangbare bloemen. Volgens onderzoeker Aad Termorshuizen, verbonden aan de leerstoelgroep biologische bedrijfssystemen van de Wageningen Universiteit, ontbreekt het aan goede vergelijkende studies. Dat is ook lastig. De teelten moeten onder precies dezelfde omstandigheden plaatsvinden. ,,Want een regenbui, of een paar zonnige dagen kunnen van grote invloed zijn op het gebruik van bestrijdingsmiddelen of energie'', zegt Termorshuizen, die ver familie is van de Brabantse bloementeler.

De onderzoeker zegt dat de gangbare bloementelers het gebruik van bestrijdingsmiddelen de laatste jaren fors hebben teruggebracht. Aan de andere kant, driekwart van hun bloemen is bedoeld voor de export. En in de internationale handel is het essentieel om geen luizen of vliegen in de bloemen te hebben.

Het kan de handel lamleggen – zoals het afgelopen jaar gebeurde met de bloemenexport naar Rusland en de paprika-export naar Japan. ,,Daarom wordt liever meer, dan minder gespoten'', aldus Termorshuizen.

Teler Frans doet het anders. Toen vorig jaar zijn sierkooltjes werden bedreigd door plotseling oprukkende slakken, heeft hij niet meteen gifkorrels gestrooid. Hij spande een net aan de rand van het koolveld, waar de slakken vervolgens tegenop liepen. ,,Iedere ochtend vroeg konden we ze in hoopjes oprapen'', zegt hij, terwijl het begint te regenen. ,,Het is wat arbeidsintensiever, maar wel zo schoon.''