Pronk: veel meer troepen naar Darfur

Jan Pronk, VN-gezant voor Soedan, heeft gisteren de regering van dat land opgeroepen een internationale macht van meer dan 3.000 troepen te accepteren om het geweld in Darfur mee te helpen beteugelen.

Hij kreeg kritiek van de Amerikaanse VN-ambassadeur Danforth dat hij te mild was over de regering. Pronk lichtte in de VN-Veiligheidsraad een rapport van VN-chef Kofi Annan toe, dat op Pronks waarnemingen is gebaseerd. Hij zei dat ,,de situatie in Soedan ernstig is'' en dat de regering ,,er schuldig aan is'' dat het geweld van de Arabische milities, de Janjaweed, tegen de zwarte Afrikaanse bevolking niet is stopgezet.

Pronk riep de regering op VN-hulp ,,te vragen'' en ,,te accepteren'' als zij niet haar burgers kan beschermen. Later zei hij tegen de media: ,,Dit is diplomatieke taal voor `jullie moeten dit doen'.''

De Afrikaanse Unie heeft zo'n 80 militaire waarnemers in Darfur, beschermd door zo'n 300 soldaten. Volgens Pronk ,,hebben we er duizenden nodig, duizenden''. Gevraagd naar berichten dat de VN streven naar een 3.000 man sterke macht zei Pronk: ,,Drie[duizend] is niet genoeg.'' Volgens Pronk moet het mandaat van de internationale troepenmacht ook bescherming van de Arikaanse burgers omvatten. Soedan is tegen verruiming van het mandaat.

Pronk noemde gisteren tien terreinen waarop de Soedanese regering haar beloften niet is nagekomen. De minister van Buitenlandse Zaken van Soedan, Mustafa Osman Ismail, reageerde: ,,De verplichtingen die de regering van Soedan moest nakomen, hebben we al vervuld, misschien voor 70 tot 80 procent.''

De VS beschuldigden gisteren Soedan van de inzet van gevechtshelikopters tegen Afrikaanse burgers en zeiden dat de VN niet hard genoeg optreden tegen de regering. VN-ambassadeur Danforth kritiseerde Pronk voor het niet-noemen van een rapport van de Afrikaanse Unie van 26 augustus, dat spreekt van zo'n helikopteraanval tegen twee dorpen. Pronk die de aanval wel in een schriftelijke maar niet in zijn mondelinge rapportage had genoemd, zei dat het niet zeker was of de regering uit zelfverdediging rebellen had aangevallen. ,,Hij zit er helemaal naast'', zei Danforth gisteren.

Danforth kritiseerde Pronk ook voor het suggeren dat een uitbreiding van de troepenmacht afhankelijk moet zijn van de vraag of Soedan aangeeft dat het zijn burgers niet kan beschermen. Volgens Danforth ,,hebben de burgers van Darfur er absoluut geen vertrouwen in dat de regering van Soedan hen zal beschermen''. Hij vindt de aanwezigheid van ,,aanzienlijke aantallen'' waarnemers ,,absoluut essentieel''.

De Veiligheidsraad dreigde eind juli met sancties als Soedan niet binnen een maand de milities had aangepakt. Voorlopig zijn alleen de VS en Europese landen als Groot-Brittannië, Frankrijk en Duitsland voor sancties. Sommige landen willen volgende week een open debat over Darfur, maar andere niet.

Economie Soedan: pagina 11