Lucas veroorzaakt zomaar een massapsychose

Soms bij het lezen van een boek heb je het gevoel dat je naar een film zit te kijken. Dat is dan meestal niet een boek waar je op elke bladzijde wel een zin wilt herlezen omdat de woorden daar zo mooi staan. Dat is dan een boek dat zo zwanger is van spanning, dat je pas rust hebt als je het uit hebt. Lucas van de Amerikaanse auteur Kevin Brooks is zo'n boek.

Vanaf het moment dat Lucas (wie is hij? waar komt hij opeens vandaan?) over de dam het eiland Hale opwandelt, is de orde van de dorpelingen verstoord. In de woorden van Lucas zelf: `Mensen hebben er een hekel aan als ze niet weten wat je bent. Ze houden niet van dingen die buiten het stramien vallen. Dat maakt ze bang. Ze hebben liever een monster dat ze kennen dan een mysterie. Op een eiland als dit grijpt de angst snel om zich heen.' De vijftienjarige Caitlin, dochter van een Ierse schrijver en zelf ook een betrekkelijke buitenstaander, voelt zich sterk aangetrokken tot de mystieke jongen, maar moet aanzien hoe Lucas zonder het te willen een massapsychose ontketent die zich uiteindelijk ook tegen haar en haar familie keert. Lucas is haar verslag: `,,Huil een verhaal liefje. Het werkt, geloof me''', had haar vader gezegd. En dat is wat Caitlin gedaan heeft. `Ik heb een verhaal gehuild.'

Brooks (eerder schreef hij het veelgeprezen Martyn Big) maakt gebruik van bombastische, soms kitscherige beelden: zonlicht glinstert, het rood van de kliffen versmelt met de hemel, wolken pakken dreigend samen, water kolkt, een felle bliksemschicht verdrijft de schemering en nachtmerrieachtige gezichten zijn verwrongen van haat. Het is effectbejag, maar het werkt wel: de dreiging is op elke bladzijde voelbaar.

Het mag dan een spectaculair rampenscenario zijn dat zich voor de ogen van de lezer afrolt, intussen zit Caitlin wel met vragen waar veel vijftienjarigen mee worstelen: aan wiens kant sta je eigenlijk, hoe bied je weerstand aan groepsdruk, hoe komt het dat een drama zich kan voltrekken terwijl je erbij staat en ernaar kijkt, en wat te doen met verdriet dat zo groot is dat je er niet overheen wilt komen omdat het het enige is dat je hebt? Uiteindelijk gaat Lucas op een meesterlijke manier over die gevoelens.

Kevin Brooks: Lucas. Vertaald door Wiebe Buddingh', 334 blz. 13+, €19,50

    • Monique Snoeijen