Laat naar bed om kunst op tv te kunnen zien

Het kunstaanbod in het nieuwe tv-seizoen blijft goeddeels onveranderd, maar de uitzendtijden zijn ,,belabberd'': steeds vroeger en steeds later.

,,Alsof je Studio Sport alleen maar vóór en na de voetbalcompetitie zou uitzenden, en er tijdens die competitie mee stopt'' – zo ziet eindredacteur Reinier van den Hout het uitzendschema van de dagelijkse kunstrubriek TV3 op Nederland 3. De eerste serie afleveringen dateert van mei en juni. Sinds vorige week is het programma terug, maar slechts voor korte tijd: op 1 oktober stopt het weer, om pas half april volgend jaar terug te keren.

Van den Hout hoopt dat TV3 zich tegen die tijd voldoende heeft bewezen om er langer achtereen mee te kunnen doorgaan, maar geeft toe dat de uitzendtijd vooralsnog niet meewerkt om veel kijkers te trekken. Nadat de eerste reeks op half 8 stond, begint de rubriek nu al om 7 uur, omdat het een half uur later ruimte moet maken voor het praatprogramma B&W. ,,Vóór of na Nova zou ideaal zijn'', aldus de eindredacteur, ,,maar daar zit alles al helemaal vol''.

Zijn omroep, de NPS, is trouwens wel gewend aan ongunstige tijdstippen. Veel muziekprogramma's waren ook vorig seizoen door de netmanager al op het uiterste eind van de avond geplaatst. Voor dit seizoen dreigden NPS Klassiek (inclusief dans) en het nieuwe NPS Output (jazz, soul en wereldmuziek) zelfs op een begintijd van half 1 's nachts te belanden. ,,Dat kan niet'', zegt NPS-programmadirecteur Gamila Ylstra, ,,dan zakt het weg''. Tenslotte kregen de beide wekelijkse programma's een vaste plaats op het middernachtelijk uur, respectievelijk op maandag en woensdag. De zendtijd voor NPS Klassiek op de zondagmiddag blijft onveranderd.

De uitzendtijden van cultuurprogramma's bij de publieke omroep zijn ,,belabberd'', beaamt Wim Weijland, hoofd kunst van de AVRO. De rubriek Close Up, voor documentaires over kunstonderwerpen, staat ook komend seizoen op de vroege zondagavond (half 7). Het zaterdagse kunstuur op Nederland 1 – met korte programma's over musea, fotografie, architectuur en andere kunstuitingen – is in de laatste jaren echter steeds meer naar voren geschoven. Ooit begon het om half 6, vorig seizoen werd het 5 uur en vanaf deze week begint het om half 5. ,,Het wordt steeds erger'', zei Ad 's Gravesande twee weken geleden, toen hij nog programmadirecteur bij de AVRO was. ,,Maar erger dan dit mag het niet worden.''

In een brochure schrijft Weijland, dat hem altijd wordt geadviseerd de programma's populistischer te maken als hij betere uitzendtijden wenst: ,,Moeten we dan een Idols-variant maken waarin honderd zondagsschilders strijden om het beste naaktportret van Katja Schuurman? Nee, dank u.''

Serieuze kunstprogramma's hebben sinds 1990 nooit meer dan gemiddeld 250.000 kijkers getrokken, aldus Weijland. De publieke omroep, die wettelijk verplicht is aandacht aan kunst en cultuur te besteden, moet zulke ,,relatief lage kijkcijfers'' maar voor lief te nemen, vindt hij.

    • Henk van Gelder