Verdedigers van Ajax zijn vooral aanvallend ingesteld

Niet het gebrek aan rendement of de machteloosheid bij de aanvallers, nee trainer Ronald Koeman maakte zich nog het meest druk over het doelpunt dat Ajax gisteren tegen kreeg. Mede daardoor kwam zijn ploeg niet verder dan een gelijkspel. De treffer van Darl Douglas, die FC Utrecht in de Arena op voorsprong bracht, was het vijfde tegendoelpunt dat Ajax in drie wedstrijden incasseerde. ,,Als we zo kinderachtig blijven verdedigen hebben we in de Champions League niets te zoeken'', mopperde Koeman. ,,Tegen Twente en NAC kwamen we ook steeds eerst achter. Als ik zie hoe we die doelpunten tegen kregen dan hebben we een groot probleem waar ik geen oplossing voor weet. We domineren in de wedstrijd, maar geven toch doelpunten en kansen weg. Clubs als Bayern München en Juventus zullen dat straks genadeloos afstraffen. Het zal deze teams niet interesseren dat Ajax veel aan de bal is. Ze weten dat ze genoeg mogelijkheden krijgen om de wedstrijden in hun voordeel te beslissen.''

Eigenlijk is er iets vreemds aan de hand met de verdediging van Ajax, want aan talent ontbreekt het niet in de laatste linie van de landskampioen. Rechtsback staat Nigel de Jong. Hij had voor zijn ontwikkeling volgens velen mee gemoeten naar het EK in Portugal. Maar Koeman heeft hem dit seizoen al verschillende keren moeten wijzen op zijn fouten. Toch houdt de Amsterdammer als rechter vleugelverdediger de Tsjechische international Zdenek Grygera buiten het elftal.

Heitinga, net als De Jong behorend tot de jonge garde van bondscoach Marco van Basten, is de leider van de defensie geworden. Ook een talent van de eigen kweek. Hij wordt geroemd om zijn passes, techniek en snelheid en droeg gisteren zelfs de aanvoerdersband omdat Rafael van der Vaart nog steeds kampt met de blessure die hij te danken heeft aan ploeggenoot Zlatan Ibrahimovic in interland tegen Zweden. Het stukje stof vormde kennelijk een loodzware last. Aan de treffer van Douglas ging een fout van Johnny Heitinga vooraf. Het stoorde Koeman dat de verdediger niet al te veel moeite deed zijn fout te corrigeren. Daardoor kreeg Douglas de tijd van afstand uit te halen voor een gave treffer. Kort voor rust speelde Heitinga de bal te zacht terug op doelman Stekelenburg en had hij het geluk dat Alje Schut faalde in de afwerking.

Heitinga is gekoppeld aan Julien Escudé, een gelijksoortige speler, en daar zit hem misschien wel de crux. In principe gaat het hier ook om een sierlijke voetballer en geen meedogenloze stopper die zijn directe tegenstander als het moet bij wijze van spreken doormidden zaagt. In zijn tweede seizoen bij Ajax wil Koeman de net 25-jarige Fransman opnieuw een kans geven in het hart van de verdediging, zo heeft hij kort voor de aanvang van het seizoen besloten. Maar of het goed is voor het evenwicht valt te betwijfelen. Hoewel niemand dat beter kan beoordelen dan Koeman zelf, die immers vrijwel zijn hele loopbaan centrale verdediger heeft gespeeld.

De linksbackpositie wordt ingevuld door de onvolprezen Maxwell. Afgelopen week werd hij door zijn collega's gekozen tot voetballer van het vorige seizoen. Ofschoon de Braziliaan dat eerder te danken zal hebben aan zijn aanvallende dan zijn defensieve kwaliteiten. De verdedigers van Ajax zijn zo aanvallend ingesteld dat ze hun core-business, het voorkomen van een tegendoelpunt, nog wel eens vergeten. Los daarvan, inclusief Oranjes tweede doelman Maarten Stekelenburg, gaat het hier stuk voor stuk om voetballers die hoog staan aangeschreven. En toch voldoen ze niet.

Begint het probleem dan op het middenveld? Daar ontbrak gisteren inderdaad Tomas Galásek, een meester als het gaat om het ontregelen van de opbouw bij de tegenstander. De Tsjech raakte zaterdag tijdens de training geblesseerd aan het kapsel van zijn linkerknie. Hij is zeker twee weken uitgeschakeld. Het zal waarschijnlijk voor Galásek ook moeilijk worden fit te zijn voor het eerste Champions-Leagueduel van Ajax tegen Juventus op 15 september in hetzelfde stadion. Miste Ajax gisteren Galásek? Niet echt, want zijn vervanger Anthony Obodai werd terecht gekozen tot man of the match.

Aan Koeman de ondankbare taak een oplossing te vinden voor het schier onoplosbare vraagstuk. Hij kondigde gisteren aan in Europees verband waarschijnlijk terug te vallen op een behoudender spelsysteem met twee (in plaats van drie) spitsen. Voor de nationale competitie is dat vooralsnog geen optie.

Bijval in zijn zorg over het naïeve verdedigen van Nederlandse voetballers in het algemeen en Ajacieden in het bijzonder, kreeg Koeman van zijn collega Foeke Booy. De trainer van FC Utrecht had in plaats van AZ-coach Co Adriaanse afgelopen maandag moeten worden gekozen tot trainer van het jaar, omdat hij met een uitgeholde selectie vorig seizoen de beker veroverde. In 2004 won FC Utrecht nu twee keer van Ajax en speelde het dus gisteren gelijk. Het geheim van Booy? ,,Ik beschik over spelers die heel goed de organisatie in het team kunnen bewaken. Vandaag heb ik een speler opgeofferd aan Ibrahimovic en met een laatste man gespeeld. Natuurlijk moet je eerst zorgen dat het achterin goed dichtzit en dan pas aan aanvallen denken. Ik ben vroeger spits geweest, maar heb ook in internationale wedstrijden geleerd hoe het in dit opzicht werkt'', aldus Booy.

Ajax

1

FC Utrecht

1

Ruststand 0-1. 21. Douglas 0-1, 63. Pienaar 1-1. Schds: Luinge. Tsch: 44.932. Gele kaart: Pienaar (Ajax), De Jong, Schut (FC Utrecht).