Tientallen doden bij aanval moskee Kufa

Bij een mortieraanval op een overvolle moskee van de Zuid-Iraakse stad Kufa zijn vanochtend tientallen doden gevallen.

In en bij de moskee verzamelden zich op het moment van de aanval duizenden aanhangers van de opstandige shi'itische geestelijke Muqtada Sadr, die er vaak preekt. Ze maakten zich op voor een mars op het naburige Najaf, onder leiding van groot-ayatollah Ali Sistani.

Enkele uren na de mortieraanval openden gewapende mannen het vuur op duizenden aanhangers van Sadr die naar Najaf onderweg waren. Daarbij werden drie mensen gedood en raakten tientallen gewond. Aan het begin van de middag kwam Ali Sistani in Najaf aan.

In die stad hebben strijders van Muqtada Sadr zich verschanst in het mausoleum van Imam Ali, het heiligste heiligdom van de shi'itische islam. Ze worden belegerd door Amerikaanse en Iraakse regeringstroepen.

De Iraakse minister van Defensie, Hazim al-Shaalan, heeft al een paar maal met een slotoffensief gedreigd. Vanochtend vroeg nog voerden Amerikaanse gevechtsvliegtuigen een zware aanval uit op posities van de rebellen.

Medewerkers van Sistani, de invloedrijkste Iraakse shi'itische geestelijk leider, riepen alle shi'ieten gisteren op de ayatollah te vergezellen naar de heilige shi'itische stad om een eind te maken aan de gevechten tussen Amerikaanse troepen en Sadrs militie en ,,Najaf te redden''.

Sistani vertrok vanochtend in een konvooi met ongeveer vijftig politiewagens uit Basra naar het 400 kilometer noordelijker gelegen Najaf. Hij riep de shi'ieten op Najaf niet binnen te gaan voordat hij er zou zijn gearriveerd.

De Iraakse interim-premier Iyad Allawi heeft zijn troepen inmiddels het bevel gegeven de wapens gedurende 24 uur neer te leggen in een poging het vredesplan van Sistani een kans te geven.

Ayatollah Sistani heeft de afgelopen weken met hartproblemen in een Londens ziekenhuis gelegen. Hij keerde gisteren onverwachts via Koeweit in Irak terug. Via woordvoerders deelde hij mee te zijn teruggekomen wegens de crisis in Najaf.

De woordvoerderders zeiden dat Sistani een driepuntenplan heeft om de kwestie op te lossen: allereerst vertrek van alle buitenlandse troepen uit Najaf en omgeving, dan verwijdering van alle wapens uit de heilige stad en ten slotte herstel van het respect voor de wet. Deze laatste twee punten impliceren de ontwapening van Sadrs strijdmacht.

Een groep die zich de Brigades van Goddelijke Wraak noemt heeft gisteren via de Arabische zender Al-Jazira laten weten een zwager van minister Shaalan te hebben ontvoerd. In ruil voor zijn leven eisen ze beëindiging van alle militaire operaties in Najaf. Ook eist de groep vrijlating van een naaste medewerker van Muqtada Sadr, sjeik Ali Smeisim. Shaalans zwager, brigade-generaal Salah Hassan Zeidan Lamie, is directeur militaire zaken op het ministerie van Defensie.