Hercules van Iran bespeelt het volk

Tien gewichtheffers werden op doping betrapt. Daartoe behoort niet de superzwaargewicht Hossein Reza Zadeh uit Iran. ,,Mijn geloof verbiedt doping.''

Met enige cynisme zou je gewichtheffen bij de Olympische Spelen kunnen zien als een onderonsje tussen mannen en vrouwen die aan een positieve uitslag van de dopingcontrole zijn ontsnapt. De werkelijkheid is ook dat, al dan niet gedrogeerde krachtpatsers, fascinerende sport laten zien. Bij de Olympische Spelen imponeerde gisteravond de Iraniër Hossein Reza Zadeh, een kolos van 160 kilogram, die met het verbluffende totaal van 472,5 kilogram in Athene de eerste gouden medaille voor zijn land won.

Reza Zadeh wordt gezien als de sterkste man ter wereld. De Let Viktors Scerbathis en de Bulgaar Velichko Cholakov hadden zich vooraf geen illusie gemaakt op de olympische titel en waren in hun nopjes met respectievelijk de zilveren en bronzen medaille. ,,Ik heb geen moment aan goud gedacht, dat zou niet reëel zijn geweest'', zei Scerbathis.

Hij beantwoordde die vraag op de persconferentie, waar Reza Zadeh aanvankelijk ontbrak. Die kwam op de valreep binnenvallen omdat hij was opgehouden door de Iraanse televisie, die speciaal voor de gewichtheffer een rechtstreekse satellietverbinding had aangevraagd. Maar Reza Zadeh, die bijnaam `Hercules van Iran' draagt, is dan ook een beroemdheid in eigen land sinds hij vier jaar geleden bij de Spelen in Sydney zijn eerste gouden medaille won.

Als gevolg van zijn verlate komst resteerde voor de internationale pers weinig tijd hem vragen te stellen. Bovendien bleef het achter de tafel enige tijd pijnlijk stil toen Reza Zadeh commentaar werd gevraagd op de tien dopingzaken bij het gewichtheffen op deze Spelen en of hij vreesde dat zijn sport daardoor van het olympisch programma moet verdwijnen. Dat onderwerp werd duidelijk tegen de zin van de Iraniër aangesneden. Uiteindelijk zei hij ,,dat zijn geloof hem verbiedt doping te gebruiken'' en was zijn antwoord op de andere vraag kortweg: ,,Nee.''

Zo beperkt in zijn commentaar was Reza Zadeh kort daarvoor voor de Iraanse televisie niet geweest. Gezien de uitbundige stemming waarin hij werd geïnterviewd, zal het woord doping niet zijn gevallen. Maar zijn vele landgenoten op de tribune waren dan ook naar de prachtige Nikeahal gekomen om hun held te zien winnen, niet om hun plezier te laten vergallen door vragen over vervelende randzaken.

Het publiek werd op zijn wenken bediend, want Reza Zadeh weet hoe hij de gunst van het volk kan verdienen.

Als een onaantastbare krijger betrad hij bij elke beurt het podium. Op de hartstochtelijk toejuichingen reageerde hij met een enkel handgebaar. Eenmaal oog in oog met de gewichten, die in al zijn beurten de hoeveelheid kilo's van de concurrenten verre overtrof, volgde er een korte concentratie om na het aanroepen van Al Abolfazl, een islamitische profeet die bekend staat om zijn krijgshaftige kwaliteiten, de stang beet te pakken en met ogenschijnlijk gemak de hoeveelheid ijzer op te tillen.

Bij elke geslaagde poging bedankte hij het enthousiaste publiek met opgestoken vingers en kuste hij de vlag van Iran op zijn wedstrijdpak, een mega-hansop waarin de contouren van zijn imposante lichaam pregnant zichtbaar waren.

Het was even stil toen Reza Zadeh bij zijn voorlaatste poging van het stoten moest passen op 263,5 kilogram. Maar binnen de reglementair vastgestelde twee minuten herstelde de Iraniër dat schoonheidsfoutje en verbeterde hij in zijn laatste beurt uiteindelijk het wereldrecord stoten. Vervolgens knielde de devote Reza Zadeh om de grond te kussen en Allah te danken. Overigens zou hij ook bij een mislukte laatste poging olympisch kampioen zijn geworden, want het verschil met de nummer twee bedroeg totaal, de resultaten van trekken en stoten bij elkaar opgeteld, bijna twintig kilo. Reza Zadeh evenaarde daarmee zijn wereldrecord met 472,5 kilogram, waar Scerbathis bleef steken op een score van 455 kilogram.

Nu Reza Zadeh zijn olympische titel heeft geprolongeerd zal zijn faam in Iran toenemen. Voor zover mogelijk, want de gewichtheffer was sinds de Spelen in Sydney al razend populair. Hij is onder andere uitgeroepen tot `kampioen van de kampioenen' en behoorde tot de zestien sporters die door president Khatami de 'onderscheiding van moed' kregen uitgereikt.

Nadat Reza Zadeh een jaar later in Vancouver wereldkampioen was geworden, beloonde Khatami hem met een bedrag van 600 miljoen rials (71.400 dollar) waarmee hij een huis in Teheran mocht kopen. Dat is dan zijn tweede huis, want Reza Zadeh, van wie de biografie meldt dat hij is getrouwd, is woonachtig in Ardabil in het westen van Iran.