Yukos-kater blijft

De kranten mogen in het slome zomerseizoen dan vol staan met verhalen over Yukos, er is niet veel veranderd in de crisis rond het grootste Russische olieconcern. We weten nog steeds niet of het failliet zal gaan of zal worden opgesplitst. Of zou Michail Chodorkovski, Yukos' voornaamste aandeelhouder, die terechtstaat wegens belastingontduiking, op het nippertje nog met een reddingsplan op de proppen komen?

Maar voorzover het gaat om het vertrouwen dat beleggers in Rusland hebben, liggen de zaken heel anders. Iedere oplossing voor de Yukos-problematiek zal te laat komen om de reeds toegebrachte schade nog te kunnen repareren.

Rusland heeft weliswaar veel pluspunten, met zijn enorme natuurlijke rijkdommen, maar wat zijn die waard zonder een doelmatig functionerend rechtssysteem, of een overheid die in staat is een crisis voortvarend te neutraliseren?

Door Yukos langs juridische weg aan te pakken, heeft het Kremlin alleen maar de tekortkomingen van de Russische wet aangetoond. Het rechtssysteem is niet alleen voor buitenstaanders ondoorzichtig, maar ook voor de Russen zelf. Het Russische ministerie van Justitie lijkt iedere dag met een andere boodschap te komen. Er wordt heel weinig op schrift gesteld, waardoor de onzekerheid wordt vergroot.

De invloed van dit alles op de olieprijs heeft van de Yukos-affaire een internationale crisis gemaakt, die onevenredig veel aandacht krijgt. De regering blijft intussen zwijgen.

Dit betekent dat de kater van Yukos niet snel verdwenen zal zijn. Westerse oliemaatschappijen zouden kunnen proberen zich op hun speurtocht naar nieuwe olievoorraden in Rusland zoveel mogelijk tegen de risico's in te dekken.

Maar andere beleggers krijgen terecht koudwatervrees. Vorige week trokken twee grote banken zich terug uit een lening van 600 miljoen dollar (496 miljoen euro) aan de Russisch-Britse oliegigant TNK-BP, omdat de `timing' van de transactie niet zou kloppen. De Russische beursindex is sinds de crisis midden april escaleerde al bijna 30 procent gekelderd.

De regering mag dan door zich aan de wet te houden de verleiding hebben weerstaan terug te keren naar de dictatoriale praktijken van het sovjettijdperk, het heeft allemaal weinig zoden aan de dijk gezet. Zelfs een snelle afwikkeling van de Yukos-affaire volstaat waarschijnlijk niet meer om het vertrouwen te herstellen. Maar de regering moet zich niet alleen zorgen maken over buitenlandse beleggers. Ook de binnenlandse, waarvan sommigen over grote hoeveelheden kapitaal beschikken, zullen zich niet bemoedigd voelen door de loop der gebeurtenissen.

Onder redactie van Hugo Dixon.

Voor meer commentaar:

zie www.breakingviews.com.

Vertaling Menno Grootveld.