Onderzoek na onderzoek

Voordat de mishandelingen in de Iraakse Abu Ghraib-gevangenis dit voorjaar groot in het nieuws kwamen, was al onderzoek gedaan naar de kwestie. Sindsdien hebben zich verscheidene instellingen, commissies en individuen over de zaak gebogen. Een overzicht:

November 2003. Generaal Donald Ryder, commandant van de militaire politie, doet onderzoek in Abu Ghraib en andere gevangenissen in Irak. Zijn belangrijkste conclusie is dat de militaire politie beter moet worden getraind.

Februari 2004. Het Internationale Rode Kruis (ICRC) brengt een rapport uit waarin het Amerikaanse leger wordt beschuldigd van mishandeling van Iraakse gevangenen. De organisatie noemt de behandeling van de gevangenen ,,gelijkwaardig aan marteling''.

Maart 2004. De eerste bevindingen van majoor-generaal Taguba over ,,systematische mishandeling'' in de Abu Ghraib-gevangenis worden gepresenteerd. Taguba constateert een gebrekkige communicatie tussen leger en inlichtingendiensten.

Juli 2004. Paul Mikolashek, inspecteur-generaal van het Amerikaanse leger, stelt na onderzoek in Irak en Afghanistan vast dat geen sprake is van een structureel probleem. Volgens Mikolashek is sprake van ,,ongeautoriseerde handelingen door enkelingen die samengingen met het onvermogen van een paar leiders om toezicht te houden en leiding te geven aan die militairen.'' Ook hij rept over onvoldoende training van de militaire politie en een gebrek aan ervaring.

5 juni 2004. De mensenrechtencommissaris van de Verenigde Naties noemt in een rapport van 45 pagina's de mishandeling in Abu Ghraib ,,mogelijk een oorlogsmisdaad'' en een ,,ernstige overtreding van het internationaal recht''.

11 juni 2004. Het Amerikaanse ministerie van Defensie stelt een nieuwe commissie aan die onderzoek gaat doen naar de kwestie. Het Pentagon erkent tevens dat inmiddels negen interne onderzoeken hebben plaatsgehad. De conclusies van de meeste van die onderzoeken zijn alleen voor intern gebruik.

Juli 2004. De commissie belast met defensiezaken van het Amerikaanse Congres staakt eigen onderzoek naar het schandaal in Abu Ghraib ,,voor onbepaalde tijd'' omdat ,,al zeer veel onderzoeken [naar de kwestie] gaande zijn''.

12 augustus 2004. Onderzoek door CACI International, een bedrijf dat professionele ondervragers heeft geleverd aan het leger, wijst uit dat het eigen personeel niet betrokken is geweest bij de mishandelingen.

20 augustus 2004. Onderzoek door de Universiteit van Minnesota wijst uit dat Amerikaans medisch personeel van het leger medewerking heeft verleend aan de mishandeling van gevangenen in Abu Ghraib.

24 augustus 2004. De onafhankelijke commissie onder leiding van voormalig minister van Defensie Schlesinger stelt minister Rumsfeld ,,indirect verantwoordelijk'' voor de mishandelingen.

25 augustus 2004. Onderzoek van het leger door de generaals Fay en Jones houdt de hoogste Amerikaanse militair in Irak, de inmiddels vertrokken generaal Sanchez, medeverantwoordelijk. Hij zou beter moeten hebben toezien op het Amerikaanse gevangeniswezen in Irak.