Grenzen van de opvang

Rotterdam telt enkele duizenden daklozen. Ze zijn verslaafd aan drank of drugs en hebben tbc, suikerziekte, infecties of gewoon, slechte benen door het straatleven. Wanneer je ze door de stad ziet lopen herken je ze meteen: niemand ziet er zo beroerd uit als een verslaafde dakloze.

Niet dat je ze allemaal tegenkomt. Er is opvang: pension-achtige voorzieningen waar ze overdag of 's nachts terechtkunnen als ze dat willen. En dan is er het nieuwe, hardere beleid van het stadsbestuur: de zevenhonderd meest overlastgevende verslaafden moeten van straat. Ook is onlangs het bedelen verboden, net als het overdag slapen op een bankje in het park en aanstootgevend drinken op straat. Het is voor de politie nu makkelijker daklozen uit het straatbeeld te verwijderen.

De documentaire Havenzicht voor Daklozen van Hans Polak die vanavond wordt uitgezonden, gaat niet over beleid. De verantwoordelijk wethouder komt in de documentaire voor, maar alleen doordat ze toevallig langsloopt wanneer een paar daklozen in het ophaalbusje stappen dat hen naar een slaapplaats brengt. Havenzicht voor Daklozen toont slechts wie de daklozen zijn die 's avonds en 's nachts worden opgevangen in Havenzicht. Zonder commentaar, en dus zonder oordeel, wordt het dagelijks leven gefilmd van Jan en zijn tippelende vriendin (,,We gebruiken allebei, dat kost een hoop geld, ja.''), Peter alias Duppie (,,Ik ben al jaren suicidal'') en Fred van Dalen, die waarschijnlijk keelkanker heeft.

Met name Freds verhaal laat de grenzen van de opvang zien. Hij mag naar een adres waar hij een eigen kamer krijgt en waar ze zullen werken aan zijn drankverslaving. Zelf ziet Fred ,,het niet zo zitten, nee''. Maar hij pakt toch welgemoed zijn schoongewassen kleren in een vuilniszak en meldt zich: ,,Het zal wel wennen zijn voor deze vrije vogel.'' Hoewel Fred al een paar dagen niet meer gedronken heeft, gaat hij meteen ,,effe een lekker biertje halen'' met twee andere bewoners om te vragen ,,hoe de regeltjes zijn''. Die zijn strak: ,,Je moet hier werken aan je problemen, hè.''

Voor Fred zijn ze té strak: al na een paar uur is hij terug, dronken en scheldend. Aan het einde van de documentaire slaapt hij in de struiken. Havenzicht heeft hem wegens wangedrag voorlopig de toegang ontzegd.

Havenzicht voor daklozen, VARA, Ned.3, 21.00-22.00u.