`Ik wil geen grenzen verleggen'

De beroemde Bulgaarse mezzo-sopraan Vesselina Kasarova treedt vanavond op tijdens het Prinsengrachtconcert in Amsterdam, rechtstreeks uitgezonden op tv.

Donderdag, toen de Bulgaarse sopraan Vesselina Kasarova in Amsterdam aankwam voor het Prinsengrachtconcert van vanavond, woedde een zomerstorm in Amsterdam en omgeving. ,,We hebben lang rond Schiphol gecirkeld en ik heb veel kruisjes geslagen.'' Kasarova zegt het met een kleine stem, zangerig en hoog, opgelucht na haar veilige aankomst in het Amsterdamse Pulitzer Hotel, tegenover het podium in de Prinsengracht waarop ze vanavond optreedt, live op tv.

Hoewel het Grachtenfestival gisteren door stortbuien werd getroffen, hoopt Kasarova voor vanavond op beter weer, wanneer er traditioneel duizenden mensen in de buurt van de Westertoren rond de Prinsengracht staan. ,,Ik heb in Bregenz een keer gezongen op de `Seebühne' in het meer. Dit is heel anders, zeker met slecht weer. Ik ben erg gespannen. Maar hier in Holland, in Duitsland en in Zwitserland, waar ik woon, is er een goed muziekpubliek. Men hoort perfect of er goed wordt gezongen en of het orkest goed speelt. In Italië is het publiek oppervlakkiger, in Amerika nog meer.''

Vesselina Kasarova wordt begeleid door de pianist Charles Spencer en heeft haar programma zorgvuldig uitgekozen met beroemde aria's van Händel, Rossini, Gluck en Thomas. ,,Een mezzo-sopraan heeft het lastiger dan een sopraan of een tenor want hun repertoire is bekender. Voor een mezzo is het lastiger om voor een groot publiek een effectvol concertprogramma naar ieders smaak samen te stellen. Daarom eindig ik met het bij iedereen bekende L'amour est un oiseau rebelle uit Carmen van Bizet. En ik zing natuurlijk een paar Bulgaarse volksliederen. In die liederen is tijdens de eeuwenlange Turkse overheersing de Bulgaarse taal bewaard, die zit in mijn ziel.''

Al lijkt Kasarova jaloers op de hoogste stemmen, een componist als Rossini gaf verre de voorkeur aan een mezzo boven een sopraan. ,,Rossini is ook een van de goede redenen om als mezzo tevreden te zijn, De stem van een mezzo is veel spannender dan die van een sopraan, je moet hoogte hebben maar ook diepte. Ik houd daarvan, want je kunt van alles zingen: vrouwenrollen, travestierollen, en operette.''

Vesselina Kasarova is op haar hotelkamer heel vriendelijk en bijzonder lief, ze lijkt zelfs erg bescheiden. Maar ze toont zich ook zeer beslist en zelfs onverzettelijk als het gaat om de ontwikkeling van haar repertoire. ,,Ik keer me tegen alle druk van platenmaatschappijen, operagezelschappen en dirigenten om mijn repertoire uit te breiden met grote dramatische rollen. Dat vergt veel diplomatie. Het orkest is bijvoorbeeld in Il trovatore, Aida en Tristan und Isolde vaak groot en luid en je moet je dan forceren. In 2008 ga ik voor het eerst Carmen op het podium zingen.

,,Je moet voorzichtig blijven, ook na zestien jaar zingen, niet alleen vanwege het oprekken van de stem, maar vooral vanwege mijn persoonlijkheid. Ik wil niet steeds nieuwe uitdagingen opzoeken en grenzen verleggen en alsmaar vaker optreden. Ik neem zelfs minder engagementen aan. Het is belangrijk om wat je het beste kunt heel goed te blijven doen. Ik ben erg tevreden met wat ik nu zing, zoals Händel, Mozart, Rossini, Bellini, Der Rosenkavalier van Strauss, het Franse repertoire met zijn vele kleuren. Ik wil dat ook allemaal graag herhalen, ik heb er geen behoefte aan alles te zingen wat voor mezzo is gecomponeerd.''

Kasarova trad in Nederland eerder met veel succes op tijdens concerten en in voorstellingen van de Nederlandse Opera: in 1995 L'Italiana in Algeri van Rossini en in 2002 in La clemenza di Tito van Mozart. De Rossini-voorstelling was haar in de enscènering van Dario Fo veel te druk. ,,Er gebeurde van alles om de solisten heen, maar wij voelden ons erg eenzaam.'' Kasarova looft het muzikale gevoel van Pierre Audi, de regisseur van La clemenza di Tito waarin zij de rol van Sesto op grandioze wijze vervulde met haar grote bereik: van een fraaie wanhopige hoogte tot een diepe schuldige somberte.

,,Het was in La clemenza di Tito heel lastig om de nieuwe en eigentijds gecomponeerde recitatieven van Manfred Trojahn in te studeren, je had geen basis in de harmonie. Het was interessant en spannend. Maar als je dan weer de echte Mozartmuziek begon te zingen, was dat alsof plotseling de zon opging in een andere wereld.''

Kasarova benadrukt dat het in opera niet alleen gaat om het zingen maar vooral ook om het acteren. Ze is daarin vaak zeer overtuigend. Toen ik haar in 1997 in Salzburg in Mozarts opera Mitridate, re di Ponto in de rol van de slechte zoon Farnace zag, was haar uitbeelding daarvan zo geniepig dat ik Farnace wel vanuit de zaal had willen aanvliegen om hem eens goed door elkaar te schudden. Ik vertel haar dat en Kasarova barst in schaterlachen uit: ,,Dat is goed, dat betekent dat ik het niet slecht deed!''

Prinsengrachtconcert: 21/8 21.30 uur Prinsengracht bij de Westertoren, Amsterdam. Nederland 1, 21.20 uur, live.