Alleenheersers

Onder toeziend oog van Adolf Hitler won Jesse Owens in 1936 vier gouden medailles in vier wereldrecordtijden. Een jaar eerder had hij in de VS binnen drie kwartier zes keer een mondiale toptijd gelopen of gesprongen. Hij won bijna altijd met grote voorsprong. Zijn records hielden decennialang stand. De gold rush in Berlijn was niet alleen om sportieve redenen opzienbarend. Hitler gebruikte de Spelen als propagandamiddel voor zijn nazi-politiek. Hij weigerde zwarte atleten de hand te schudden. Owens was niet boos, want gewend aan discriminatie. Hij verwees naar de Amerikaanse president Roosevelt, die hem geen gelukstelegram had gestuurd en niet op het Witte Huis had ontvangen. Later dat jaar stemde de rancuneuze Owens op de Republikein Alf Landau, die de verkiezingen zou verliezen. Owens, kleinzoon van een slaaf, moest na de Spelen in de VS als altijd achterin de bus plaatsnemen. De olympische held voelde zich ook misbruikt door de blanke atletiekbestuurders. Die wilden dat de moegestreden sportman geld in het laatje van het bondsbureau bracht en verplichtte hem na de Spelen van Berlijn kriskras door Europa hard te lopen en ver te springen. Owens weigerde en ging met de boot terug naar Amerika: reistijd negen dagen. Hij werd uitgesloten van amateurwedstrijden en liep voortaan voor geld tegen honden, paarden, brommers en auto's. Hij werd ook een stevige kettingroker en overleed in 1980 op 66-jarige leeftijd aan longkanker.

Dit is de vierde aflevering van een serie over alleenheersers in de topsport.