Gelukkig gemiddeld

Half Hollywood is bij de Engelse schrijver John Fowles langs geweest om zijn bestsellende roman The French Lieutenant's Woman (1969) te verfilmen. Paul Newman belde als een van de eerste op. Regisseur Sidney Lumet probeerde twee studio's tegen elkaar uit te spelen om het project van de grond te krijgen, zonder succes. Robert Redford had belangstelling, maar bleek te duur en te besluiteloos. Fowles schreef het allemaal op in zijn dagboek en in het nieuwe nummer van het Britse literaire tijdschrift Granta verscheen daaruit een mooie selectie. Eén gedachte houdt de schrijver staande: of de film nu goed of slecht uitpakt, voor zijn boek maakt dat niet veel uit. ,,De `goede' film zorgt voor verzadiging en daarmee verlies je net zoveel lezers als door het afschrikwekkende effect van de slechte film.''

De film kwam pas in 1981 uit, onder regie van de veteraan Karel Reisz en met Meryl Streep en Jeremy Irons in de hoofdrollen. Het is niet moeilijk te zien wat al die filmers aantrok. The French Lieutenant's Woman is een kruising van een negentiende-eeuws liefdesdrama in de traditie van de Victoriaanse roman met de vertelexperimenten van de nouveau roman. Fowler onderbreekt het verhaal over de verboden liefde tussen de aristocraat Charles en de `gevallen vrouw' Sarah met prettig-snijdend commentaar op de seksuele hypocrisie van de Victorianen. Dat dubbele perspectief heeft scenarist Harold Pinter geprobeerd te vangen door een film-in-de-film: de twee acteurs die Sarah en Charles spelen beleven tegelijkertijd hun eigen romance. Maar dat levert niet meer op dan de slappe suggestie dat seksuele hypocrisie van alle tijden is.

Fowles heeft voor zijn boekverkoop misschien wel het beste van twee werelden bereikt, want de film is niet heel goed en ook niet heel slecht. Irons doet weinig met de rol van Charles. Streeps altijd zo zichtbare acteertechniek is in deze film eindelijk een keertje functioneel. Ze speelt een actrice die een vrouw speelt, die op haar beurt ook weer een rol speelt (ben u daar nog?). Die verdriedubbeling rechtvaardigt al haar net te lang aangehouden stiltes, te intense blikken en te precies uitgekiende timing, die maken dat je bij Streep zelden een moment vergeet dat ze aan het acteren is.

The French Lieutenant's Woman (Karel Reisz, GB, 1981), RTL4, 0.00-2.15