Daling nieuwe WAO'ers gaat in 2004 door

Het aantal nieuwe arbeidsongeschikten blijft dalen. De daling in de instroom aan WAO'ers, ingezet na invoering van de Wet verbetering poortwachter in april 2002, heeft zich in de eerste helft van 2004 doorgezet.

Dat blijkt uit halfjaarcijfers van UWV, de organisatie die de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering (WAO) uitvoert. Er kwamen in het eerste half jaar van 2004 30.100 nieuwe WAO'ers bij. Dat is 5 procent minder dan in de laatste maanden van 2003.

Sinds de invoering van de Wet verbetering poortwachter daalt de instroom in de WAO voortdurend. De wet legt veel verantwoordelijkheid bij werkgevers en werknemers om te voorkomen dat mensen in de WAO belanden. In het jaar 2001 kwamen er nog 104.000 nieuwe arbeidsongeschikten bij. Daarna begon de instroom te dalen: in 2002 92.400 en in 2003 66.300. In dat jaar verlieten voor het eerst in lange tijd meer mensen de WAO dan dat er in kwamen, waardoor het totaal aantal WAO'ers begon te dalen. Het aantal mensen dat de WAO uitstroomt, is met circa 80.000 per jaar redelijk stabiel. Volgens UWV zijn er nu 775.600 mensen met een WAO-uitkering. In 2001 waren dit er 792.100 en in 2002 802.500.

Uitvoerder UWV schrijft de gunstige ontwikkeling toe aan de wet verbetering poortwachter. Het succes van deze wet was vorig jaar al reden voor UWV om zich tegen de hervormingsplannen van het kabinet voor een nieuws WAO-stelsel uit te spreken. Ook de vakcentrale FNV neemt afstand van de plannen van het kabinet, die voor een belangrijk deel zijn gebaseerd op een advies van de Sociaal-Economische Raad, waarin vakbonden en werkgevers zitting hebben.

Het kabinet wil vanaf 2006 alleen nog zieke werknemers een WAO-uitkering geven als vaststaat dat ze langdurig niet meer kunnen werken. Volgens FNV-bestuurder T. Heerts ,,misleidt het kabinet het volk'' als het de hervorming doorzet. Hij vindt de jongste cijfers van UWV spectaculair. ,,Het kabinet kan dan ook niet de redenering volhouden dat een strengere aanpak nodig is om de instroom te beperken'', aldus Heerts tegen het ANP. Volgens een woordvoerder van minister De Geus (Sociale Zaken) ziet het kabinet geen aanleiding om het WAO-stelsel niet te vernieuwen. De Geus blijft bij zijn mening dat de WAO ,,activerender'' moet worden. Hij vindt dit nodig omdat nog altijd te veel mensen arbeidsongeschikt zijn. Ook de vergrijzing maakt volgens de minister ingrijpen in de WAO noodzakelijk.

Volgens Sociale Zaken zal De Geus in het najaar een wetsvoorstel aan het kabinet voorleggen. In 2006 moet het nieuwe stelsel worden ingevoerd. Met de Tweede Kamer is voor de zomer al gedebatteerd over de hoofdlijnen voor een nieuw plan. De coalitiepartijen steunen De Geus.