Kogelstoters terug in het oude Olympia

De Olympische Spelen keerden vandaag terug naar de plaats waar het evenement in de oudheid zijn oorsprong vond, in Olympia.

Duizenden toeschouwers, van wie het merendeel complete Griekse families, streken vanochtend neer in het gras op de plaats waar drieduizend jaar geleden stenen tribunes stonden en waar nu de kogelstoters tegen elkaar in de arena traden. Velen hadden zich getooid met een lauwerkrans van wilde olijftakken.

De aanblik van de resten van de toegangspoort waardoor de atleten in de oudheid naar binnen marcheerden om in de arena de strijd aan te gaan, deed menigeen trillen van opwinding. De Spelen waren thuis, er werd gestreden zoals in de oudheid: de ene atleet tegen de andere – niks teamsport, maar persoonlijke superioriteit over de ander tonen.

Maar toch: de Griekse filosoof Xenophanes zou er van gegruwd hebben: ,,Het is onjuist kracht hoger aan te slaan dan wijsheid'', was zijn overtuiging. En, zo vroeg hij zich af: ,,Zou een stad beter geregeerd worden omdat haar atleten veel prijzen hebben gewonnen?'' Ook Euripides moest weinig hebben van het machtsvertoon van de atleten: ,,Van alle ontelbare narigheden in onze Griekse staat is er niet één erger dan het ras der atleten, die slaven van hun lichaam zijn en die geen idee hebben van wat een goed leven is.''

Deze filosofische kanttekeningen waren aan de vooravond van het kogelstoten niet besteed aan de 43-jarige George Vikatos, eigenaar van een juwelierszaak in de hoofdstraat van Olympia waar hij geboren en getogen is en waar hij de olympische gedachte met de paplepel heeft binnengekregen. ,,Ik ben zo blij dat de Spelen thuis zijn en dat in Olympia ten minste één onderdeel plaatsheeft'', zegt hij in goed Engels op de stoep voor zijn zaak. Wel vindt hij het een `bloody shame' dat de Griekse regering er niet voor gezorgd heeft dat Olympia meer onderdelen heeft gekregen.

,,Hier in de buurt is een prima meer waar heel goed gekanood en gewaterskied had kunnen worden. Olympia is de geboorteplaats van de Spelen, daar had de regering aan moeten denken. Maar Athene denkt alleen aan zichzelf.''

Verderop, in het gemeentehuis, zegt ook burgemeester Skoularakis destijds teleurgesteld te hebben gereageerd op de mededeling van de toenmalige minister van Cultuur, dat het Internationaal Olympisch Comité (IOC) Olympia onvoldoende mogelijkheden bood om meer dan één onderdeel te huisvesten. ,,We wilden meer, natuurlijk.''

Anderhalf jaar hebben de voorbereidingen in Olympia geduurd en volgens Skoularakis mag het resultaat er zijn: ,,Olympia is schoner dan ooit en de mensen zijn aardiger dan ooit.''

De burgemeester is aan de vooravond van zijn olympische `D day' ,,een beetje angstig, maar niet nerveus'', zegt hij in zijn werkkamer waar de muren zijn behangen met foto's waarop afbeeldingen uit de oudheid staan. In de kast achter zijn bureau prijkt een mooie foto van Nelson Mandela.

Zijn speciale adviseur, Apostolos Apostoulopoulos, voegt er aan toe dat ook na de Spelen gewerkt zal blijven aan noodzakelijke verbeteringen in zijn plaats. ,,De stoepen zijn ontoegankelijk voor mensen in een rolstoel, dus die worden verbouwd. Gelukkig hebben we daar nu geld voor.'' Hij is het helemaal eens met de juwelier dat Athene vooral aan zichzelf denkt: ,,Dat is altijd zo geweest en dat zal niet veranderen. Vraag me niet waarom, want ik weet het niet. Eén ding staat voor mij recht overeind: Athene mag dan nu wel de Spelen hebben, Olympia zal voor altijd een rol spelen.''

Dan moet, zegt Geroge Vikatos, het toerisme wel een vlucht nemen, want daarmee is het anno 2004 slecht gesteld. Hij somt drie redenen op: ,,Bush maakt mensen bang, dus die gaan niet meer op reis. Internationaal gaat het economisch slecht en dan is er natuurlijk de euro waardoor de uitgaven met zeker 25 procent gestegen zijn.'' Hij kan het zich niet permitteren om niet meer te reizen, er moeten immers zaken gedaan worden. Die voeren hem met enige regelmaat ook naar Nederland: ,,Daar heb ik een paar goede klanten.''

In Olympia plaatste de Nederlandse kogelstootster Ria Koeman-Tunks zich vanochtend voor de finale die vanavond wordt gespeeld. De Nederlandse haalde in de kwalificaties met haar beste poging 18,38 meter. Rutger Smith slaagde er niet in zich te plaatsen voor de finale van het kogelstoten. Hij kwam in de voorronde niet verder dan 19,69 meter, en werd veertiende. Die afstand haalde hij met zijn derde poging. Smith kwam 35 centimeter te kort voor een plaats bij de beste twaalf. De kwalificatie-eis was 20,40 meter. Zonder resultaat smeekte hij, de armen omhoog geheven, tot drie keer toe om de zegen van het publiek, dat hem hartstochtelijk toejuichte.