Kamp: te weinig zicht op verzet Irak

Na de machtsoverdracht zijn de Nederlanderse militairen voor hun informatie afhankelijker geworden van de Irakezen. ,,Dat gaat niet altijd snel genoeg'', zegt minister Kamp.

Minister Kamp (Defensie) maakt zich zorgen over de informatievoorziening voor de Nederlandse troepen in de Zuid-Iraakse provincie Al Muthanna, die nu tekortschiet. Volgens hem hebben de Nederlanders onvoldoende zicht op de bewegingen van het Iraakse verzet.

Dit kwam zaterdag pijnlijk aan het licht, toen een groep Nederlandse militairen buiten het kamp bij de plaats Ar Rumaythah werd verrast door een grootschalige aanval van goed bewapende verzetsstrijders. Daarbij sneuvelde een 29-jarige wachtmeester en raakten vijf andere Nederlanders gewond. ,,Dit is een zeer ernstig nieuw gegeven'', zegt Kamp. ,,Voor het eerst hebben we te maken gehad met een grootschalige, gerichte aanval, waarbij op drie verschillende plaatsen werd gevochten en de Nederlandse militairen zwaar onder vuur kwamen te liggen.''

In een gesprek met deze krant legt de minister een verband met de soevereiniteitsoverdracht aan de Iraakse autoriteiten van eind juni. ,,Voordien deden wij zelf de meeste patrouilles en waren wij belast met de verantwoordelijkheid voor de veiligheid. Toen hadden we makkelijk toegang tot informatie. Nu wordt het meeste veiligheidswerk door de Irakezen gedaan. We zijn voor onze informatie nu meer afhankelijk geworden van anderen, met name de Irakezen. Dat gaat niet altijd snel genoeg en dat baart mij zorgen.'' Goede informatie is volgens Kamp van vitaal belang. ,,We moeten snel informatie hebben om snel te kunnen reageren.''

Weet u wie er achter de aanval van zaterdag zaten?

,,Ik weet dat niet. Het is een diffuse situatie. Wij hebben er geen goed beeld van. We zijn in hoog tempo bezig de zaken helder te krijgen. We moeten kritisch naar onze informatievoorziening kijken. Het kan zijn dat het om mensen van buiten Al Muthanna ging. Maar het kan ook dat de aanvallers passieve en actieve steun van lokale mensen kregen. In elk geval was er de ruimte voor zo'n aanval.''

Ging het om aanhangers van de radicale geestelijke Muqtada al-Sadr?

,,Ook dat weet ik niet. Het past wel bij de agressieve aanpak van Al-Sadr. De meerderheid van de shi'itische bevolking van Al Muthanna is op zichzelf niet zo op de confrontatie uit.''

Is Al-Sadrs invloed in Al Muthanna de laatste tijd gegroeid?

,,Mijn taxatie is dat de meeste mensen in Al Muthanna Al-Sadr eerst als een onruststoker zagen, terwijl zij juist rust wilden. Onder invloed van de recente gevechten in de stad Najaf is de toestand echter veranderd. Ik wist dat dat grote consequenties kon hebben voor Al Muthanna. Die stad met zijn shi'itische heiligdommen heeft ook voor de mensen hier een grote emotionele betekenis. Het agressieve optreden van Al-Sadr boezemt de mensen bovendien een zeker ontzag in. Zijn impact in de provincie is sterker dan die was.''

Wat zijn de consequenties voor de Nederlandse militairen?

,,In afwachting van ons onderzoek naar de aanval van zaterdag willen we geen risico's nemen. Daarom hebben we besloten onze verplaatsingen in Al Muthanna tot het noodzakelijke minimum te beperken.''

Verkeert Irak naar uw mening inmiddels in een staat van oorlog?

,,We zijn niet in een staat van oorlog. De situatie is wel aan het veranderen. Hopelijk is dat van tijdelijke aard onder invloed van de gebeurtenissen in Najaf. Daarna kunnen we hopelijk weer verder op de ingeslagen weg, waarbij zoveel mogelijk wordt overgelaten aan de Irakezen zelf.''

In Europa is enige onrust ontstaan over plannen van president Bush om Amerikaanse troepen terug te trekken uit Europa en Azië. Wat vindt u daarvan?

,,Ik vind het logisch dat de Amerikanen consequenties verbinden aan de veranderde situatie in Europa. Het Warschaupact is er niet meer en de bedreiging van de Sovjet-Unie is weggevallen. Het is logisch dat ze dan bekijken of ze met minder troepen toe kunnen.''