Geen hond te zien in Athene

Zwerfhonden zijn er in Athene niet meer te vinden. Junks evenmin. Berichten over schoonmaakacties van verslaafden worden tegengesproken. ,,Wij weigeren de rol van hondenvanger te spelen als het om mensen gaat.''

De 15.000 zwerfhonden die op hun geheel eigen manier dagelijks aan de kost proberen te komen, zijn tijdens de Olympische Spelen in tijdelijke kennels ondergebracht. Want `hun geheel eigen manier' strookt niet met wat de stad aan haar bezoekers wil laten zien: één en al frisheid. En daar is Athene bepaald in geslaagd.

Langs het wielerparcours bijvoorbeeld, pal onder de Acropolis waar het doorgaans zwart ziet van de zwerfhonden, was het afgelopen weekeinde hondvrij. Ze waren door gemeentelijke hondenvangers opgepakt en naar hun nieuwe onderkomen gebracht, waar ze naar verluidt en passant ook gesteriliseerd werden en nu rustig de tijd hebben om van deze ingreep bij te komen.

Toch: Athene zonder zwerfhonden, het is als een badplaats zonder zee. Athene zonder drugsverslaafden idem. Toch zijn die nauwelijks te vinden. Omoniaplein, één van hun pleisterplaatsen, is clean. Niet onbegrijpelijk, want er is veel politie. Die gedraagt zich niet agressief, eerder zeer behulpzaam, maar het blijven mensen in uniform en zij en junks gaan niet samen. Voorzichtig vragen waar ze zijn neergestreken heeft geen zin. ,,Jullie journalisten willen alleen maar negatieve dingen schrijven over Griekenland. Schrijf eens over Amerika en waarom dat land in Irak zit'', blaft een woedende Athener. Anders dan in Nederland waar op sommige metrostations gewoon geblowd wordt, is dat hier geen usance. En nu komen `verdachte' types al helemaal niet het perron op vanwege de controles.

Er gingen geruchten, in Griekenland gaan altijd geruchten maar daar niet alleen, tijdens de Eurotop in 1997 in Amsterdam bijvoorbeeld ging het gerucht dat toenmalig burgemeester Patijn alle duiven in de stad wilde doen laten inslapen met gif dat het ministerie van Volksgezondheid voornemens was om drugsverslaafden gedurende de Spelen van de straat te halen. Dat moest het imago van de stad ten goede komen.

Minister van Volksgezondheid Nikitas Kaklamanis sprak dit gerucht eind juni met klem tegen: ,,Wij weigeren de rol van hondenvanger te spelen als het om mensen gaat'', zei hij tegen de krant Athens News. Ook bedelaars zouden volgens Kaklamanis niet uit het straatbeeld verdwijnen. ,,Deze mensen laten `verdwijnen' en ze dan laten terugkeren in de zogenaamd idyllische wereld waarin ze nu leven? Dat is niet de rol die ik ga spelen'', zei hij.

Van huis uit arts was Kaklamanis onaangenaam verrast toen hij twee jonge verslaafden 's nachts op de trap van zijn ministerie zag zitten die elkaar `hielpen'. ,,Wanneer deze dingen gebeuren op de trappen van mijn ministerie, dan ben jij een nul. En jij denkt dat jij minister van Volksgezondheid bent'', schoot het door zijn hoofd. Tegen Athens News zei hij dat hij ze had aangesproken en ze hadden hem verteld dat ze oprecht van plan waren geweest te stoppen met drugs, maar dat dat niet lukte omdat sociale hulpverlening in geen velden of wegen te bekennen was.

Het ligt in de bedoeling dat eind van dit jaar een zogeheten drugs map op tafel ligt teneinde verslaafden te ondersteunen in hun poging weer `clean' te worden.

Maar even belangrijk is dat aan de toevoer van drugs een halt wordt toegeroepen. Begin 2002 noemde het Amerikaanse ministerie van Justitie in het jaarlijkse global drugsrapport Griekenland nog een doorvoerland van drugs. Weliswaar gingen die niet richting de Verenigde Staten, maar richting West-Europa. Griekse autoriteiten, aldus het rapport, draaiden er ook niet om heen: het aantal drugsverslaafden in hun land `mocht' er zijn alsmede het aantal doden als gevolg van een overdosis.

Twee jaar later is de situatie niet wezenlijk anders. Grootste boosdoener blijft de zogeheten Balkan-route Turkije, Bulgarije, Albanië, Italië en Griekenland die moet onklaar worden gemaakt. Het is inmiddels wel zo dat Griekenland en Turkije er weinig aan gelegen laten liggen om ook maar iets van die route intact te houden.

Om van een andere verslaving af te komen, het roken van sigaretten, kan de Athener terecht bij het anti-rookcentrum in het midden van de stad. Het is gehuisvest in hetzelfde pand waar ook de strijd tegen te veel kilo's van de Griekse kinderen tussen 9 en 16 jaar lijdt ruim 30 procent aan overgewicht kan worden aangegaan. Volgens het boekje `Best of Athens' worden niet-rokers in Griekenland als een curiositeit beschouwd. Roken in taxi's is inmiddels verboden en op de helft van de tafeltjes in café's en taverne's mogen geen asbakken staan.

Geen zwerfhonden, geen junks, een anti-rookbeleid: het moet hier niet te gek worden.