Loonstijging niet algemeen geldend

Loonstijgingen in CAO's zullen vanaf 1 november niet meer algemeen verbindend worden verklaard. Dat blijkt uit een brief die minister De Geus (Sociale Zaken) gisteren naar de Tweede Kamer stuurde.

Sociale partners hebben woedend gereageerd op het besluit. De vakbeweging dient een klacht in bij de internationale arbeidsorganisatie van de Verenigde Naties, het ILO. Het besluit van De Geus loon-

stijgingen uit bedrijfstakCAO's niet meer aan alle ondernemingen in een sector op te leggen, betekent een radicale breuk met het Nederlandse beleid dat arbeidsvoorwaarden door de sociale partners worden vastgesteld. Sinds de centrale loonmaatregelen in de jaren zeventig heeft de overheid niet meer ingegrepen in de lonen.

De Geus (CDA) geeft met het besluit uitvoering aan een voornemen van het kabinet van dit voorjaar. Toen kondigde het kabinet na een conflict met de bonden over het prepensioen aan, bedrijfstak-CAO's niet meer algemeen verbindend te verklaren als daardoor de loonkosten te hard zouden stijgen. ,,Contractloonstijgingen zijn schadelijk voor het herstel van de economische groei en de werkgelegenheid.[...] Onder de huidige omstandigheden [zijn contractloonstijgingen] in strijd met het algemeen belang'', schrijft De Geus in een toelichting op het besluit, dat tot eind 2006 geldt.

Het praktisch effect van de maatregel zal volgens voorzitter A. van Delft van ondernemingsvereniging MKB Nederland gering zijn. Het merendeel van de ruim tweehonderd bedrijfstak-CAO's wordt weliswaar algemeen verbindend verklaard, zegt Van Delft, maar 90 procent van de werknemers in de sectoren is ook zonder algemeen verbindend verklaring aan de CAO's gebonden. Hun werkgevers zijn aangesloten bij de werkgeversvereniging die de CAO afsluit. ,,Die mogen afspreken wat ze willen, ook loonsverhogingen. Dus het argument dat het De Geus gaat om het algemeen belang is niet geloofwaardig'', aldus Van Delft.

Werkgevers en werknemers betreuren dat de algemeen-verbindendverklaring nu zou verworden tot politiek instrument. ,,Dat tast de vrijheid van collectief onderhandelen aan, en dat is in strijd met internationale verdragen'', zei CNV-bestuurder R. van Splunder. Om die reden zal het CNV met de vakcentrales FNV en MHP een klacht indienen bij de internationale arbeidsorganisatie ILO en bij de Raad van Europa. De regeringspartijen steunen het besluit van De Geus.