Baken in de tijd

Het NOS Acht Uur-Journaal.

Bij ons thuis is het al zo'n veertig jaar een baken in de tijd. Vlak voor het begint roepen we dat elkaar door het huis toe: Journaal! En als er een van ons in de tuin werkt, mijn vrouw dus, dan bons ik op het raam en mime ik als de tolk voor dovenden en slechthorenden: Journaal! Met het Journaal begint voor ons de televisieavond. Gisteren dus ook.

Het leek wel of met de omslag van het weer (Gerrit Hiemstra: Door de regen ruikt het nu zo lekker, hè) het Journaal bevrijd is van de komkommertijd. Helaas, ben je bijna geneigd te denken. Gisteravond geen reportage over zomerberoepen, meereizen met een schoonmaker van mobiele toiletten (ze noemen mij wel playboy), werklozen die op initiatief van Nederland Schoon met kabouterpakjes aan zwerfvuil opprikken, maar gewoon weer het erge echte leven.

Duinbranden in Noord-Holland, bomaanslagen in Istanbul, gevechten in Najaf, Vrijheidsberoving van meisjes in Haagse Transvaalbuurt, ongeval in Japanse kerncentrale...

Herinnert u zich er nog een onderwerp van? Dat zou mooi zijn.

Een Duits onderzoek heeft namelijk aangetoond dat zeven van de tien tv-kijkers de volgende dag niet meer weten wat het belangrijkste politieke nieuwsonderwerp in de journaals was. Uit onderzoek bleek dat 98 procent van het ondervraagde publiek na een etmaal een belangrijk item als de herinvoering van de veertigurige werkweek alweer was vergeten.

Nu zijn Duitsers korter van memorie dan wij (EK voetbal '74, ik noem maar een voorbeeld) maar toch ben ik er wat de Nederlandse kijkers betreft ook niet gerust op. Ik heb trouwens het idee dat de uitkomst van het onderzoek voor de NOS Journaalredactie oud nieuws is. Valt het u ook op dat het nogal eens voorkomt dat de nieuwslezer aankondigt waar een onderwerp over zal gaan, bijvoorbeeld ,,Premier Balkenende en minister Bot brachten gisteren tijdens hun verblijf in China een bezoek aan de Chinese muur'', waarna aan het begin van de reportage de informatie precies zo wordt herhaald. Start videootje. Commentaarstem: ,,Tijdens hun verblijf in China brachten premier Balkenende en minister Bot gisteren een bezoek aan de Chinese muur.'' Ik heb altijd gedacht dat het slechte communicatie in de redactie betrof, maar nee, hoe kon ik dat denken, dankzij het Duitse onderzoek is het mij nu wel duidelijk, het is dommigheid van ons kijkers. Ze móeten het er bij ons wel instampen want anders blijft er ons helemaal niets van bij.

Er is trouwens nog onbevestigd maar niettemin schokkend nieuws over het Journaal zelf:

Philip Freriks gaat per 1 januari 2005 met vervroegd pensioen. Net nu hij het Journaallezen onder de knie heeft! Wat ik persoonlijk jammer vind, ik bedoel dat hij het onder de knie heeft. Ik mis echt zijn versprekingen, omdat het niet zomaar versprekingen waren maar veelal zeer vermakelijke versprekingen, waarbij je dacht: hoe komt-ie erop en waarin nieuwe woorden ontstonden die zo vreemd waren dat ik ze nu weer vergeten ben en die je nooit in het Nationaal Dictee zult tegenkomen. Jammer dat hij dit handelsmerk kwijt is én weggaat (of grijpt Balkenende in ? Is dit niet zo'n baan die je tot je 70ste kunt doen?) want naast zijn versprekingen zal ik dan ook zijn bruggetjes naar het weer moeten missen: ,,Minister Donner is vanwege dit incident ijlings naar de Kamer geroepen. Er hangt dus een donderbui boven Den Haag. En Erwin, is de bui lokaal of krijgt het hele land er mee te maken?''

Gelukkig kunnen we er nog een half jaar van genieten. Daarna zetten wij thuis Philip bij in de eregalerij van ex-nieuwslezers als Eef Brouwers, die vanwege de toenmalige gong aan de kop van het Journaal overal in het land met Boing! werd begroet, naast Fred Emmer, de onbeweeglijke buikspreekpop en de droge Harmen Siezen die het bij dat onvergetelijke onderwerp over het dameszadel nu eens niét drooghield.