Fischers Bruckner sonoor en stralend

Als een veldheer schoof dirigent Iván Fischer gisteravond de cohorten musici van het opvallend goed spelende Gustav Mahler Jugendorchester over het uitgebouwde podium van het Concertgebouw. De internationale mega-bezetting zat aanvankelijk tijdens Bartóks suite De wonderbaarlijke mandarijn in de gewone Amsterdamse opstelling met de celli en de bassen op rechts. Na de pauze, in Bruckners Zevende symfonie, zat het orkest weer als zondagavond bij de Derde symfonie van Mahler: de celli op links, de tweede violen op rechts en daarachter een aanvalslinie van twaalf contrabassen, geflankeerd door twee regimenten koperblazers.

Riccardo Chailly zette in symfonieën van de organist Bruckner het koper in een halve cirkel: het `zittende orgel' doorstraalde over de volle breedte van het orkest de klank van de strijkers. Fischer koos voor het overwicht van de strijkers, van terzijde bijgestaan door het koper, waaronder vier Wagnertuba's. De climaxen van `het volle werk' – de term is ontleend aan de orgelpraktijk – waren minder overdonderend luid dan verwacht, maar wel sonoor en stralend, dringend en vurig intens.

Deze Bruckner was vooral bijzonder omdat zwaarte en massiviteit ontbraken en Fischer elk van de vier delen een geheel eigen karakter gaf. Het eerste deel was zelfs uitzonderlijk licht, luchtig, speels en transparant. Bruckners verering voor Wagner klonk door in het tweede deel. Dat pendelde tussen het sprankelend spartelende water in Das Rheingold en het diepgrijze `Tagesgrauen' uit Götterdämmerung, kabbelend aan- en afebbend om te worden verzwolgen in steeds hogere golven. Het Scherzo leek van elastiek, de Finale was zeer resoluut.

Even opmerkelijk was de overrompelend interpretatie van de Hongaar Fischer van De wonderbaarlijke mandarijn van de Hongaar Bartók. Na een overweldigend roerig begin klonk hier het enerverende Hongaarse equivalent van Stravinsky's Le sacre du printemps, meeslepend, zuigend en jazzy.

Concert: Gustav Mahler Jugendorchester o.l.v. Iván Fischer. Gehoord: 9/8 Concertgebouw Amsterdam.