Aanval Amerikanen op milities in Najaf

Amerikaanse troepen in Najaf hebben vanochtend de aanval ingezet op de milities van de radicale shi'itische leider Muqtada al-Sadr. Ooggetuigen melden hevige beschietingen vanuit de lucht en vanaf de grond.

Vanochtend riep het Amerikaanse leger de burgerbevolking van de heilige stad Najaf op de wijk te verlaten waar de strijders van Al-Sadr zich hebben verschanst – kennelijk een waarschuwing dat een beslissende slag op handen is tegen de shi'itische opstand. Gevechtshelikopters bestookten vanochtend onder andere posities in de buurt van de oude shi'itische begraafplaats.

Na een in juni gesloten akkoord laaiden de gevechten in Najaf vorige week donderdag plotseling weer op toen Amerikaanse soldaten slaags raakten met lijfwachten van Al-Sadr. Ook elders in Irak, met name in de shi'itische wijk Sadr-city van Bagdad, is het sindsdien onrustig.

Dat de situatie de afgelopen dagen sterk is verslechterd, wordt ook geïllustreerd door het feit dat de Amerikanen gisteren het commando over de multinationale troepenmacht in Najaf en de naburige provincie Qadisiya hebben overgenomen van de Polen. De Amerikanen zijn daardoor niet langer geboden aan het multinationale mandaat en kunnen nu op eigen houtje slag leveren met de milities van Al-Sadr.

Vlak na het bekend worden van de commando-overdracht zei president Bush, tijdens een persconferentie met de Poolse premier Marek Belka, dat de coalitietroepen ,,redelijk goede vooruitgang'' boeken bij het beteugelen van de shi'itische opstand.

Desondanks werden vanochtend ook vanuit Sadr-City in Bagdad nieuwe gevechten gemeld. In de stad geldt sinds gisteren een uitgaansverbod tussen vier uur 's middags en en acht uur's ochtends, maar de strijders houden zich daar niet aan. Volgens het ministerie van Gezondheidszorg zijn het afgelopen etmaal ten minste tien doden en meer dan honderd gewonden gevallen in de hoofdstad.

De shi'itische opstand in het zuiden en midden van Irak bedreigt ook de olie-export. Gisteren besloten de autoriteiten de productie van olie uit de zuidelijke velden stil te leggen uit angst voor aanvallen op raffinaderijen. Maar vanochtend werd de verwachting uitgesproken dat de productie morgen weer zal worden hervat.

In de terminal van Basra is nog genoeg olie om de export twee dagen te garanderen, zei een woordvoerder van de Zuidelijke Oliecompagnie. Irak voert per dag 1,9 miljoen vaten uit. Daarvan is 90 procent afkomstig uit het zuiden.