Stroomreserve omlaag door warm weer

Door het aanhoudende warme weer is de reservecapaciteit van elektriciteitscentrales omlaag. Dat heeft Tennet, de beheerder van het Nederlandse elektriciteitsnet, gisteren bekendgemaakt.

Het ministerie van Economische Zaken, verantwoordelijk voor de energievoorziening, verwacht echter geen problemen. Energiebedrijf Nuon zegt aan de normale vraag te kunnen voldoen. ,,We kunnen produceren wat we nodig hebben'', zegt een woordvoerder van het bedrijf. De stroomprijzen op de elektriciteitsbeurs APX zijn de afgelopen dagen licht gestegen.

Zondagavond ging fase 1 in van het zogeheten stappenplan van Tennet. Dat gebeurt als het water van de Rijn, dat bij Lobith het land binnenstroomt, een oppervlaktetemperatuur heeft van 23 graden. Het water is dan te warm om de centrales goed te kunnen koelen, waardoor de productie omlaag moet. Het beschikbare reservevermogen, normaal gesproken minstens 1.400 MegaWatt (MW), is teruggeschroefd naar 1.200 MW. De piekbehoefte is volgens Tennet ongeveer 12.500 MegaWatt. Daarboven is dus nog een marge van 1.200 MW beschikbaar.

De meeste elektriciteitscentrales liggen langs rivieren. Tijdens het koelproces in een centrale wordt het ingepompte water zeven graden warmer, waarna het weer geloosd wordt. Om milieuredenen mogen centrales geen water lozen dat warmer is dan 30 graden. Als het Rijnwater bij Lobith warmer wordt dan 23 graden passeert het daarom de kritische grens. In extreme noodgevallen kan het ministerie van Verkeer en Waterstaat overigens een ontheffing verlenen om warmer water te lozen.

Het KNMI voorspelt dat het vanaf woensdag minder warm wordt. Dit zou soelaas moeten bieden voor de centrales, maar volgens Tennet is het ,,nog te vroeg om te juichen''. ,,In Frankrijk en Duitsland blijft via de Maas en de Rijn warm water het land binnenstromen'', aldus de woordvoerder van Tennet. ,,Bovendien koelt water langzaam af. Het kan dus nog wel enige tijd duren voor de reservecapaciteit weer normaal is.'' Het minder warme weer kan wel tot een lager stroomverbruik leiden, door minder gebruik van airconditioning en andere koelvoorzieningen.

Tijdens de hittegolf van vorig jaar augustus trad fase 2 (toen nog code rood) in werking. Op het hoogtepunt, toen het water bij Lobith een temperatuur van 28 graden had bereikt, daalde het reservevermogen tot 100 MegaWatt, nog niet eens het vermogen van een kleine centrale. Tennet riep mensen en bedrijven toen op om zo veel mogelijk stroom te besparen. De stroomprijs op de APX schoot omhoog van 20 naar 600 euro per MegaWattuur. Maar de elektriciteitsvoorziening kwam niet in gevaar.

De penibele situatie van vorig jaar riep de vraag op of de Nederlandse elektriciteitsvoorziening wel is toegerust op warme zomers. In de Tweede Kamer werd onder meer geopperd om grote koelwatertorens te bouwen, maar dit is niet haalbaar omdat de energiebedrijven de de hoge investeringen hiervoor niet terugverdienen. Een andere mogelijkheid is het bouwen van centrales aan zee. Minister Brinkhorst (Economische Zaken) dringt er bij de energiebedrijven op aan om meer te investeren in koelwatervoorzieningen, bijvoorbeeld door de vergunningseisen voor het lozen van koelwater te verscherpen.