De beste boeken voor het strand

Elke week een keuze uit de boeken die gemaakt lijken voor de zomer. Deze week Engelstalige pockets gekozen door Ellen de Bruin

1 Douglas Coupland: Hey Nostradamus! Uitg. Harper Perennial, 244 +15 blz., €12,95

Een boek over mensen die verdwijnen, maar vooral over degenen die dan achterblijven. In gevallen van `zinloos geweld' lijkt iedereen zich altijd vooral af te vragen hoe de daders tot hun actie gekomen zijn, maar Douglas Coupland heeft het in Hey Nostradamus! over iets wat veel belangrijker is: hoe mensen na een schietpartij op een Canadese high school door moeten leven terwijl ze iemand kwijt zijn. Jason is zo'n slachtoffer. Zijn zeventienjarige vriendinnetje werd doodgeschoten terwijl niemand wist dat ze stiekem getrouwd waren en dat zij een kind van hem verwachtte. Zij wordt postuum beroemd, ook omdat ze `God is nowhere. God is now here' in een schoolschriftje geschreven bleek te hebben. Jason leeft nog, maar dat stelt niet zo veel meer voor.

Heather is ook een slachtoffer: zij krijgt veertien jaar later een relatie met Jason. En Reg, Jasons godsdienstfanatieke vader, blijkt het ook niet makkelijk te hebben. Al deze mensen wenden zich op de een of andere manier tot bovennatuurlijke krachten, in de vorm van God, een `medium', pilletjes of de georganiseerde misdaad, maar niets helpt écht. Waarom richten jullie je niet meer op elkáár, zou je ze willen toeroepen, maar Coupland maakt duidelijk dat dat ook niet makkelijk is. Jason en Heather hebben er een homoseksuele knuffelgiraf en een hele batterij aan andere speelgoeddieren voor nodig om met elkaar te blijven praten.

Coupland krijgt het voor elkaar om al die zwarigheid luchtig en terloops op te schrijven. Jason pest zijn vader graag door hem dingen over God te vertellen die Reg nog niet wist. `I hear God has a really bad haircut.' Jason weet ook wat voor auto God heeft (`a 1973 Ford LTD Brougham sedan with a claret-colored vinyl roof, leather upholstery and an opera window'). Later blijkt Gerard T. Giraffe (de T. staat voor `the') overigens hetzelfde type auto te rijden.

Hey Nostradamus! is nu verschenen in een nieuwe pocketuitgave met vijftien pagina's extra informatie over de schrijver en het boek. Er wordt onder meer in vermeld dat Coupland behalve schrijver ook beeldend kunstenaar is en dat hij zich graag met de omslagen voor zijn boeken bemoeit. `Hij heeft altijd heel goede ideeën', zegt een art director. Maar die heeft hij voor de mooie oorspronkelijke uitgave bewaard. Deze nieuwe pocket, waar Coupland zelf ongetwijfeld niets over te zeggen heeft gehad, is zo lelijk, dat je hem prima kunt meenemen op vakantie en vervolgens ergens kunt achterlaten, zodat ook anderen dit prachtige boek kunnen lezen. De fanatiekelingen onder ons moeten dan misschien wel die vijftien extra bladzijden eruitscheuren, al was het maar omdat daar ook internetadressen instaan die je thuis nog zou kunnen nazoeken, voor nóg meer achtergrondinformatie. En omdat die extra's niet in de mooie uitgave zitten die ze thuis natuurlijk hebben staan.

In de lelijke, goedkope serie verschenen ook Couplands eerdere romans Microserfs, Miss Wyoming, en Girlfriend in a coma. Daar komen we de zomer wel mee door, en in september verschijnt zijn nieuwe boek Eleanor Rigby.

2 Toby Litt: Finding myself. Uitg. Penguin, 425 blz., €13,95

Een boek met een gimmick: het betreft hier het `manuscript' van de nieuwe roman van niemendalletjes-schrijfster Victoria About (van onder meer Incredibly Well-Hung. A Satire of the Art World), compleet met doorhalingen en aantekeningen van haar redacteur. About zet een groep mensen in een zomerhuis om een Big Brother-roman met een knipoog naar Virginia Woolfs To the Lighthouse te kunnen schrijven, maar er gebeuren heel andere dingen dan de door haar gehoopte partnerruil. Nerdy en spannend.

3 Lucy Ellmann: Dot in the universe. Uitg. Bloomsbury, 200 blz., €13,60

Een boek met een gimmick: Dot in the universe bevat veel woorden in HOOFDLETTERS. Dat komt omdat het een AANKLACHT is tegen de ZINLOOSHEID van het leven, tegen mensen die houten snijplanken ONHYGIËNISCH vinden en die hun mening aan anderen OPDRINGEN, tegen het gebrek aan overeenstemming over de RIJPHEID die bananen moeten hebben IN WINKELS – en MEER! Aanvankelijk uitbundige SEKS tussen theemutsen-spaarster Dot en haar overspelige hubby John, maar zoals ALLES is ook dat WEER SNEL VOORBIJ. Grappig en deprimerend.

4 Mark Haddon: The curious incident of the dog in the night-time. Uitg. Red Fox Definitions, 272 blz., €12,65 (ook verkrijgbaar in een uitgave van Vintage uit 2003, 226 blz., € 10,95)

Een boek met een gimmick: het lijkt te zijn geschreven door een intelligente vijftienjarige autistische jongen. Daarom vol wiskundige stellingen en spelletjes; de hoofdstukken zijn genummerd met priemgetallen. Het boek is ook nog eens vermomd als een detectiveroman over een met een spitvork vermoorde buurhond, maar intussen is het vooral een verhaal over een dapper, eenzaam kind dat zijn moeder mist. Won diverse prijzen voor volwassenen- en jeugdliteratuur. Ontroerend en knap.

5 Daren King: Jim Giraffe. UItg. Jonathan Cape, 215 blz, €21.-

Een boek met een giraf: `I have of late been visited by a ghost giraffe. He steps out nightly from the wardrobe, the only piece of furniture tall enough to house him [...] sometimes with a pair of underpants on his head, sometimes not, and stops between my wife's bed and mine.' De spookgiraf komt Scott Spectrum vertellen dat hij zijn vrouw eens een goede beurt moet geven, want Spec is zo repressed dat hij vermoedt dat de term `erectieprobleem' wel naar zoiets onhandigs als een erectie moet verwijzen. Bizar en betoverend.

6 Zoë Heller: Notes on a scandal. Uitg. Penguin, 244 blz., €13,95

Een boek voor op aanbevelingslijstjes: `The bookshelves housed a decent but not very inspired collection of fiction, suggesting the strong influence of newspaper ``Books of the Year'' lists. You could tell there weren't any real literature lovers in the family', schrijft Zoë Heller over de boekenkast van pottenbakjuf Sheba Hart (getrouwd, moeder van twee kinderen). Barbara (60+) is desondanks geobsedeerd door de twintig jaar jongere vrouw, maar die begint liever een affaire met een leerling van vijftien. Ironisch en menselijk.