Ik ben je zat

Guus Middag luistert naar Nederlandstalige liedjes. Vandaag `Ik ben je zat' van Ali B featuring Brace.

Ali B is boos op een meisje en dat zal ze weten ook. Hij richt zich vanaf het begin rechtstreeks tot haar: ,,Ik ben je zat, geloof me nou, ik heb het echt gehad.'' De melodie is aanstekelijk en maatje Brace zingt vrolijk pesterig mee. Het is de eerste regel van het vierregelige refrein. Dat wordt eerst maar eens twee keer achter elkaar gezongen, en daarna, in de loop van het lied, nog eens zeven keer, zodat er over de strekking geen misverstand kan bestaan.

Tweede refreinregel: ,,Het leven is geen spel, het leven is geen Wedden Dat.''

Kennelijk dacht het meisje dat ze wel wat risico met hem kon nemen, in de vorm van wat overspel, maar dan weet ze nu dat ze verkeerd heeft gegokt. Dit is een afscheidslied.

Derde regel: ,,Ik geef het toe, vuile bitch, je hebt me echt genackt.'' Bitch is Engels voor slet, teef of hoer, naar keuze. En nacken is straattaal voor slaan of slopen, eveneens naar keuze. Het wordt lekker snel en met een lekker nasaal Amsterdams-Marokkaans accent gezongen, zodat het zonder moeite rijmt op het voorafgaande `gehad' en `dat' en het er op volgende `schat': ,,Nu heb je spijt, maar je hoeft niet meer te bellen, schat!'' Het klinkt cynisch en triomfantelijk tegelijk.

Daarna moet het eigenlijke lied nog beginnen: drie lange coupletten, in hoog tempo gerapt, over wat er allemaal aan deze beslissing is voorafgegaan. Hoe mooi ze het vroeger hadden samen: ,,Ik kon altijd met je praten.'' Over wat zij toen allemaal verkeerd ging doen: achter de rug van Ali om `flirten met mijn maten', bijvoorbeeld. Over dat hij alles wel degelijk door had, maar tegelijk blijkbaar toch ook weer niet. Over haar losse gedrag dat op den duur niet meer te verenigen viel met Ali's eigen burgermansverlangens: ,,Ik had mijn vrouwtje liever thuis, maar jij wou chillen in de kroeg.''

Verwarrende mengeling van oordelen en stemmingen en normen en waarden. Ali B zal het niet graag toegeven, maar bij dat alles schemert er ook nog iets van oprecht verdriet door de snerende tekst heen.

Zo danst het nummer heen en weer tussen uiteenlopende gevoelens, gezongen in een straattaal vol uiteenlopende stijlen. Grappige vergelijkingen: ,,We waren met zijn tweeën zo verenigd als de staten'' (over de tijd toen alles nog goed was). Grappige verhaspelingen van uitdrukkingen: ,,Achteraf is altijd makkelijker praten dan gedaan.'' Grappige registerwisselingen: `fuck' en `zeiken' naast serieuze stapelrijmen als `verkeerde - presenteerde - protesteerde - mankeerde'.

Het lied hangt van de dwangrijmen aan elkaar, maar als het er veel zijn en als het zo snel gaat, werkt het juist weer aanstekelijk.

Het klinkt allemaal agressief en geestig tegelijk - dat is de charme van Ali B. Nederhiphop met humor. Scheldrap met een vrolijke ondertoon. En nog met een heuse moraal ook. Op de CD Ali B vertelt het leven van de straat wordt `Ik ben je zat' voorafgegaan door een korte toelichting. Het zijn altijd maar mannen die worden afgeschilderd als `players', klootzakken die meisjes verleiden en bedriegen. Maar nu wil Ali B ook wel eens ,,die andere verhaal van de medaille'' laten horen.

Er zijn ook vrouwelijke players, dat mogen de mensen best weten. Ali kwam er pas achteraf achter dat hij ging met `een actrice'. Hij moet toegeven dat hij haar spelletje alleen maar kon `verliezen'. Nu weet hij wat het is: ,,Je speelde schone meid, maar je was gewoon een vieze.''

Een fragment uit `Ik ben je zat' is te horen op www.nrc.nl