Fischer doet afstand van nationaliteit

Schaaklegende Bobby Fischer heeft vandaag zijn Amerikaanse staatsburgerschap opgegeven en een rechtszaak aangespannen tegen de Japanse immigratiedienst.

In een brief die vandaag openbaar is gemaakt stelt Fischer dat de Amerikaanse en Japanse autoriteiten in een ,,criminele samenzwering'' zijn paspoort ,,illegaal in beslag hebben genomen en vernietigd''.

Fischer werd op 13 juli op het vliegveld Narita aangehouden toen hij Japan wilde verlaten, omdat zijn paspoort niet meer geldig zou zijn. Fischer vreest uitwijzing naar de Verenigde Staten waar een arrestatiebevel tegen hem loopt. Fischer speelde in 1992 een schaakmatch in Joegoslavië, en dat was volgens de Verenigde Staten in strijd met sancties die tegen dat land waren afgekondigd.

Advocate Masako Suzuki zei vandaag dat het paspoort van Fischer zelfs volgens de Amerikaanse wet nog steeds geldig is, omdat hij nooit op de hoogte is gesteld van een intrekking van zijn paspoort en nooit de kans heeft gekregen dit in een hoorzitting te betwisten. Fischer kreeg wel, zei Suzuki, de dag na zijn aanhouding in zijn cel bezoek van ,,iemand van de Amerikaanse ambassade die zich slechts als `Peter' voorstelde en zijn paspoort ongeldig maakte''.

De mysterieuze `Peter' toonde Fischer, aldus Suzuki, ,,voor het eerst een brief van de Amerikaanse consul in de Filippijnen waarin hem verteld zou zijn dat zijn paspoort is ingetrokken''. De datum op die brief luidt 11 december 2003. Fischer was op dat moment in Zwitserland, zegt John Bosnitch, leider van het Free Bobby Fischer Committee, en is ook nadien nooit in de Filippijnen geweest. De Japanse autoriteiten zelf zouden in juni een brief van de Amerikaanse autoriteiten hebben gekregen met het bericht dat Fischers paspoort ongeldig is. Deze brief weigeren ze echter aan de advocate te laten zien.

Op basis hiervan heeft de Japanse immigratiedienst besloten dat Fischer in april op een ongeldig paspoort binnen is gekomen en met terugwerkende kracht zijn toelating tot Japan geannuleerd. Fischer eist nu op zijn beurt annulering van de annulering. De overheid handelt ,,ongebruikelijk snel'' in deze zaak, stelt Suzuki, die daarom bang is dat Fischer elk moment kan worden gedeporteerd. Zodoende eist zij ook het stilleggen van de deportatieprocedure.

Om niet naar de VS te worden gedeporteerd heeft Fischer tevens zijn Amerikaanse staatsburgerschap opgegeven. Dit kan slechts gebeuren in aanwezigheid van een Amerikaanse functionaris en dus heeft Fischer telefonisch contact gezocht met de Amerikaanse ambassade. Omdat er echter geen functionaris naar zijn cel is gekomen, heeft hij vandaag zijn advocate gemachtigd op de Amerikaanse ambassade deze formaliteiten te regelen.

Fischer eindigt een brief aan de Amerikaanse autoriteiten met de woorden: ,,Free at last. Thank God Allmighty. I'm free at last'', aldus Bosnitch.

Fischer wil nu een verzoek indienen bij de Hoge Commissaris voor Vluchtelingen van de Verenigde Naties, Ruud Lubbers, voor erkenning als vluchteling.