Bush reorganiseert geheime diensten

De Amerikaanse president George Bush heeft gisteren een reorganisatie van de inlichtingendiensten aangekondigd, om de oorlog tegen het terrorisme beter te kunnen coördineren. ,,We zijn een natie in gevaar'', aldus de president.

Bush wil op korte termijn op aanbeveling van de zogenoemde 9/11 commissie een `nationale inlichtingendirecteur' aanstellen. Deze antiterreurcoördinator zal met instemming van de Senaat opdrachten van de president uitvoeren en hem adviseren, zonder evenwel – zoals de 9/11 commissie wenste – lid te worden van het kabinet. De president volgt wel een andere aanbeveling van de commissie, door een `nationaal antiterrorismecentrum' in het leven te roepen. Dat centrum moet strategische analyses opstellen van binnen- en buitenlandse plannen en operaties van de vijftien bestaande inlichtingendiensten en ingewonnen informatie bestuderen.

De 9/11 commissie kwam onlangs in een vernietigende analyse tot de conclusie dat de bestaande inlichtingendiensten en politie en justitie vóór de aanslagen van 11 september 2001 cruciale fouten maakten. Als die fouten niet waren gemaakt, zouden de latere daders zijn gepakt. In het rapport werd verder gezegd dat Amerika nog altijd bloot staat aan terroristisch gevaar en werden de president en het Congres opgeroepen alle aanbevelingen op te volgen. De belangrijkste van die aanbevelingen waren de aanstelling van een inlichtingendirecteur en de vorming van een antiterrorismecentrum. Andere aanbevelingen van de 9/11 commissie volgt Bush niet op. Dat geldt bijvoorbeeld voor de wens van de commissie, de inlichtingendirecteur de bevoegdheid te geven de begroting van de inlichtingendiensten te controleren en te bepalen wie directeur wordt van diensten als de CIA, de FBI en de militaire inlichtingendienst DIA. Ook wil Bush de inlichtingendirecteur geen bureau in het Witte Huis geven. Volgens Bush' stafchef Andy Card is dat laatste besluit genomen omdat de inlichtingendirecteur dan te veel bloot zou staan aan druk van de Witte Huis-staf.

Senator Jay Rockefeller, vice-voorzitter van de Senaatscommissie voor de inlichtingendiensten, uitte kritiek op die analyse. ,,De macht en de autoriteit voor deze nieuwe instanties zullen bepalen of deze veranderingen het probleem zullen verhelpen of verergeren. Als de nieuwe directeur de begrotingen van de inlichtingendiensten niet kan controleren wordt de nieuwe functie weinig meer dan een lokkertje.''

In New York zijn gisteren de veiligheidsmaatregelen die eerder voor gebouwen van enkele belangrijke financiële instanties zijn genomen, uitgebreid. Het Vrijheidsbeeld, dat gisteren voor het eerst sinds de aanslagen van september 2001 open ging voor het publiek, werd extra bewaakt, net als het gebouw van de VN. Gisteren bleek overigens dat de gedetailleerde informatie over plannen voor aanslagen op de gebouwen van de Wereldbank, de New Yorkse beurs, het IMF en dergelijke voor een belangrijk deel afkomstig zijn uit de computers van een onlangs in Pakistan gearresteerd kopstuk van Al-Qaeda.