Onderzoek pleit Lubbers vrij, toch standje van VN

VN-secretaris-generaal Kofi Annan heeft gisteren een klacht over seksuele intimidatie door Ruud Lubbers, Hoge Commissaris voor de vluchtelingen, ongegrond verklaard. Wel tikte hij de Nederlandse oud-premier in krachtige bewoordingen op de vingers voor zijn handelwijze tijdens het onderzoek.

De zaak tegen Lubber kwam begin mei aan het rollen. Toen beschuldigde een 51-jarige medewerkster van UNHCR Lubbers (65) ervan dat hij haar kort voor kerstmis vorig jaar tijdens een bijeenkomst in Genève bij haar achterste had gegrepen. Lubbers zelf heeft steeds ontkend dat hij zich heeft misdragen. Hij verwelkomde gisteren via een woordvoerder het oordeel van Annan en onthield zich verder van commentaar.

In een brief aan de voltallige staf van UNHCR in Genève lichtte Annan zijn conclusies toe. ,,Terwijl ik van mening ben dat de klacht tegen de heer Lubbers niet gegrond is'', aldus Annan, ,,heb ik hem geschreven om in de krachtigste bewoordingen mijn bezorgdheid over te brengen over het incident dat de aanleiding vormde voor het onderzoek en over de daaropvolgende gebeurtenissen.''

Annan ging niet nader in op die `gebeurtenissen' maar duidelijk is dat hij doelde op het feit dat Lubbers zelf een brief had geschreven aan de betreffende vrouw met het verzoek de klacht tegen hem in te trekken. Ook stuurde Lubbers eind mei een brief aan de staf van UNHCR, waarin hij zich verdedigde tegen naar zijn zeggen onjuiste berichten in de media over het voorval. Bovendien haalde hij uit naar het integriteitsbureau van de VN (OIOS), dat de klacht tegen hem onderzocht. Het bureau zou Lubbers ,,niet tijdig en correct'' hebben geïnformeerd over het onderzoek, dat volgens hem ook te uitgebreid was. Hij kritiseerde het feit dat de onderzoekers – vier – soortgelijke beschuldigingen hadden aangedragen, die niet tot officiele klachten hadden geleid.

Nadrukkelijk verklaarde Annan in zijn brief aan de UNHCR-staf dat het de taak is van de Hoge Commissaris het recht te verdedigen van stafmedewerkers om klachten in te dienen over wangedrag.

[Vervolg LUBBERS: pagina 2]

LUBBERS

Balkenende 'verheugd'

[vervolg van pagina 1]

Ook moet hij zijn medewerkers beschermen tegen elke vorm van represailles of vergelding in verband met zulke klachten, ongeacht of die gegrond worden verklaard of niet.

Annan stuurt een hoge medewerkster van zijn kantoor in New York, Catherine Bertini, naar Genève om ,,het wederzijdse vertrouwen'' te herstellen tussen Lubbers en zijn medewerkers. Of de klaagster de zaak nu laat rusten is niet bekend.

Premier Balkenende verklaarde gisteren ,,zeer verheugd'' te zijn met de afloop van de zaak. Naar zijn zeggen had de kwestie hem ,,zwaar op de maag gelegen''. Balkenende besprak de affaire begin vorige maand telefonisch met Kofi Annan.

Lubbers zelf heeft steeds volgehouden dat hij onschuldig was aan onbetamelijk gedrag. Met grote stelligheid verklaarde hij begin vorige maand in Amsterdam dat hij in elk geval zijn huidige termijn als Hoge Commissaris, die tot eind volgend jaar loopt, zal afmaken.

Tegenover medewerkers noemde Lubbers de zaak ,,een nachtmerrie''. De oud-premier erkende dat het gemak waarmee hij fysiek contact met mensen zoekt, door sommigen verkeerd kan worden uitgelegd. Hij zei in zijn brief aan het personeel zich al eens verontschuldigd te hebben bij een andere UNHCR-medewerkster toen bleek dat die zijn aanrakingen niet op prijs stelde.

Het onderwerp seksuele intimidatie ligt bij de vluchtelingenorganisatie van de VN zeer gevoelig. Twee jaar geleden raakte UNHCR in opspraak, toen bekend werd dat lokale medewerkers kinderen seksueel hadden misbruikt in vluchtelingenkampen in Afrika, Azië en Midden-Europa. UNHCR kondigde daarop een zero tolerance-beleid af op het punt van seksuele intimidatie.

Hoofdartikel: pagina 7