NAVO actiever in Irak en Afghanistan

De NAVO-leiders hebben vandaag op hun top in Istanbul besloten tot NAVO-hulp bij de training van het Iraakse leger en tot uitbreiding van de vredesmissie in Afghanistan. Dit heeft een hoge NAVO-diplomaat vanmiddag bevestigd in Istanbul.

,,Er is een politieke overeenkomst over Irak. De modaliteiten moeten nu worden uitgewerkt'', zei de NAVO-diplomaat. De NAVO heeft besloten haar 6.400 man tellende NAVO-missie in Afghanistan uit te breiden met ten minste vier civiel-militaire provinciale wederopbouwteams in het redelijk stabiele noorden. Eén van die teams, die elk een paar honderd man tellen, zal door Nederland worden geleid in Baglan. De NAVO besloot ook tot militaire steun tijdens de Afghaanse verkiezingen, die gepland staan voor september, waarmee haar Afghaanse troepensterkte zal oplopen naar 10.000 man.

Het besluit over Irak kan niet verhullen dat er in de alliantie meningsverschillen bestaan over de vraag of de NAVO Iraakse officieren onder NAVO-vlag in Irak moet trainen of alleen van buitenaf de nationale inzet van lidstaten moet coördineren. De Iraakse interim-premier Allawi vroeg vorige week de NAVO om hulp bij de training. De Verenigde Staten verwelkomen het NAVO-besluit in hoge mate, maar hebben ook graag dat de alliantie een rol gaat spelen bij de stabilisatie van Irak. [Vervolg NAVO: pagina 5]

NAVO

Parijs: geen NAVO-vlag in Irak

[Vervolg van pagina 1] Frankrijk reageerde gisteren gereserveerd op het NAVO-besluit, dat de NAVO-ambassadeurs zaterdag namen, na drie vergaderingen op vrijdag. Frankrijk wees erop dat er ,,geen NAVO-vlag'' in Irak zal komen.

Franse functionarissen zeiden dat de training een taak zal worden voor de NAVO-landen, niet voor de NAVO als geheel. ,,Er is een akkoord over het principe van NAVO-hulp wat betreft training maar Frankrijk behoudt zijn bezorgdheid en reserves over enige betrokkenheid van de NAVO als zodanig'', zei de woordvoerster van president Chirac gisteren in Istanbul.

De tekst van het Irak-besluit maakt niet expliciet duidelijk of de NAVO binnen of buiten Irak de training zal verzorgen. De volgens diplomaten betrekkelijk algemeen geformuleerde tekst spreekt van ,,bijstand van de NAVO'', en de leiders ,,moedigen landen aan bij te dragen aan de training''.

,,De details moeten nog worden uitgewerkt'', zei een hoge NAVO-diplomaat vanochtend. Hij sprak van een ,,coördinerende rol'' voor de NAVO. Deze diplomaat erkende dat Frankrijk liever ,,geen voetafdruk'' van de NAVO in Irak ziet, maar vroeg zich af of Parijs dit echt wil blokkeren.

NAVO-chef De Hoop Scheffer zei gisteren dat de training ,,zowel binnen als buiten'' Irak kan gebeuren. Hij noemde het besluit ,,een duidelijk teken van onze bereidheid om onze steun te vergroten voor een soevereine Iraakse regering''.

Duitsland, dat net als Frankrijk zelf geen troepen naar Irak wil sturen, bood gisteren aan Iraakse officieren in Duitsland op te leiden, zoals dat nu ook met Iraakse politiemensen gebeurt. Een andere mogelijkheid is volgens diplomaten de gezamenlijke Amerikaans-Duitse opleiding van het Marshall Center, de school van het militaire hoofdkwartier in Mons of het NAVO Defensie College in Rome, die alle drie hoge officieren kunnen trainen. De Duitse bondskanselier Schröder liet vanochtend weten dat hij een ,,compromis'' over de NAVO-hulp aan Irak niet zal blokkeren. Volgens hem kunnen sommige NAVO-landen in Irak bijdragen aan de training, en andere buiten het land.

Het Irak-besluit van vandaag roept voorts de NAVO op tot ,,verdere voorstellen'' om de Iraakse veiligheidsinstituties te ondersteunen.

Hoewel Frankrijk en Duitsland geen voorstander zijn van een grote NAVO-rol in Irak, lieten de VS gisteren via NAVO-ambassadeur Burns weten dat de NAVO-landen rekening moeten houden met een langdurige operatie in Irak. ,,Het is een karwei dat een gezamenlijke en collectieve inspanning van al onze bondgenoten vraagt. Dit moet iets zijn dat de NAVO voor de lange termijn aangaat'', zei Burns gisteren op een conferentie vóór de top. ,,We moeten doorgaan met het overwegen van andere manieren waarop de NAVO kan helpen in Irak, behalve training.''

De verklaring van vandaag vraagt om dringend overleg met de Iraakse leiders. De NAVO-ministers van Buitenlandse Zaken spraken gisteren met hun Iraakse collega, Zebari. Volgens Zebari heeft Irak ,,training en bijstand in Irak nodig''. ,,We hebben de NAVO gevraagd Irak serieus te nemen'', zei hij.

Zebari zei dat hij de NAVO gevraagd heeft om pantservoertuigen en ander wapentuig. Hij opperde ook dat de NAVO troepen zou kunnen leveren om de VN-missie in Irak te beschermen. Volgens diplomaten zal De Hoop Scheffer mogelijk binnenkort naar Bagdad reizen om de trainingsmissie met de Iraakse autoriteiten te bespreken.

De enorme moeite die de NAVO heeft om troepen en materieel voor Afghanistan te krijgen, moet vandaag ook leiden tot maatregelen om de NAVO structureel tot een snellere inzet te bewegen. ,,Onze beslissingen van vandaag zullen verzekeren dat de NAVO de politieke en militaire middelen beschikbaar heeft om de internationale veiligheid ten goede te veranderen, en dat onze middelen blijven overeenkomen met onze missies'', zei NAVO-chef De Hoop Scheffer vanochtend in zijn openingstoespraak.

Gisteren overlegden de NAVO-ministers van Defensie al over ,,bruikbaarheidsdoelen'' van de NAVO. De lidstaten moeten er elk naar streven dat veertig procent van hun landstrijdkrachten gericht is op buitenlandse inzetbaarheid, waarvan ten minste acht procent ook echt is ingezet, vinden veel landen. ,,Wij zitten al tegen tien procent aan'', zei de Nederlandse minister van Defensie, Kamp.

De NAVO besloot ook vandaag tot overdracht van de missie in Bosnië aan de Europese Unie.