VS zien af van immuniteit bij Strafhof

De Verenigde Staten hebben gisteren hun pogingen opgegeven om via de Verenigde Naties te voorkomen dat Amerikaanse militairen vervolgd worden door het Internationaal Strafhof in Den Haag.

Binnen de VN-Veiligheidsraad bleek onvoldoende steun voor verlenging van een resolutie die Amerikaanse militairen en diplomaten immuniteit verschaft. Kofi Annan, secretaris-generaal van de Verenigde Naties, reageerde verheugd op de Amerikaanse beslissing. Hij zei dat daarmee in een moeilijke tijd de ,,eenheid binnen de Veiligheidsraad behouden blijft''.

Vorige week uitte Annan nog kritiek op het verlangen van de VS de immuniteit te behouden, die volgens hem ,,van dubieuze juridische waarde'' was. Hij zei dat het in het licht van het schandaal rond de Iraakse Abu Ghraib-gevangenis, waar Amerikaanse militairen Iraakse gevangenen hebben mishandeld, op zijn minst ,,ongelukkig'' was dat Amerika nog altijd in aanmerking wilde komen voor immuniteit.

De Amerikanen lijken zich daar nu van bewust. Volgens de plaatsvervangend VN-ambassadeur van de Verenigde Staten, James Cunningham, ziet Washington af van verlenging om verdeeldheid in de Veiligheidsraad te voorkomen. De in 2002 aangenomen VN-resolutie, die vorig jaar wel werd verlengd, loopt eind deze maand af.

De bilaterale verdragen die de Verenigde Staten met 89 landen overeen zijn gekomen, en die de uitlevering van Amerikanen aan het Internationaal Strafhof uitsluiten, blijven wel gewoon van kracht.

Het Witte Huis heeft in het verleden gedreigd om zijn medewerking aan VN-vredesmissies te staken wanneer Amerikaanse militairen het gevaar lopen voor het Internationaal Strafhof te worden gedaagd. Het wantrouwen van Washington is gebaseerd op de vrees voor politiek gemotiveerde processen tegen Amerikaanse staatsburgers. Washington is dan ook fel gekant tegen het Internationaal Strafhof, dat pas een jaar operationeel is.

Of de Amerikaanse beslissing gevolgen heeft voor bestaande vredesmissies is onduidelijk. Maar een woordvoerder van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken verklaarde gisteren al dat de Amerikaanse regering deelname aan alle VN-vredesmissies zal heroverwegen.

Het gebrek aan internationale steun voor de resolutie is met name ingegeven door het feit dat de Verenigde Staten onder vuur liggen door het gevangenisschandaal in Irak. In verband daarmee zijn verscheidene Amerikaanse militairen aangeklaagd en veroordeeld die zich schuldig hebben gemaakt aan mishandeling van Iraakse gevangenen. Onderzoek naar de vraag of zij handelden op eigen initiatief of op bevel is nog niet afgerond.

GEEN PIJNpagina 5

WWW.NRC.NL dossier Strafhof