Duitse staat krijgt claim van 18 miljard

Een groep advocaten eist 18 miljard dollar schadevergoeding van Duitsland omdat het land profiteert van tijdens de oorlog van joden gestolen kunst. Duitsland zou ten onrechte kunstwerken achterhouden.

De eis is ingediend bij een rechtbank in New York namens de `Association of Holocaust Victims for Restitution of Artwork and Masterpieces' (AHVRAM). Aangeklaagd wordt het Duitse ministerie van Financiën. Begin juni besloot het Amerikaanse Hooggerechtshof dat landen voor een Amerikaanse rechter kunnen worden gedaagd.

De groep advocaten wordt geleid door Edward Fagan. Hij slaagde er in 1998 in om Zwitserse banken een bedrag van 1,2 miljard gulden te laten uitkeren aan slachtoffers van de jodenvervolging. Hij was ook actief met andere claims in relatie tot de holocaust en streefde naar schadevergoeding voor slachtoffers van de apartheid in Zuid-Afrika.

Fagan maakte de claim gisteren bekend op de stoep van het ministerie van Financiën in Berlijn. Hij zei dat hij met bewijzen zal komen die aantonen dat de Duitse staat na de oorlog heeft samengezworen bij het transport, de opslag en het achterhouden of verkopen van meer dan 2000 geroofde kunstwerken. Volgens de AHVRAM heeft Duitsland werken in bezit gehouden waarvan de eigenaren of hun erfgenamen onvindbaar waren. Fagan wil dat deze kunstwerken worden verkocht ten bate van een goed doel. Een Duitse advocaat van AHVRAM noemde in dat verband de Dwangarbeidersstichting.

Het ministerie van Financiën zei in een reactie dat de totale verzekerde waarde van de resterende uit joods bezit afkomstige kunst 60 miljoen euro bedraagt en dat meer dan een miljoen kunstwerken zijn teruggeven. Het ministerie wees er op dat niet alle aankopen tijdens de nazi-tijd onrechtmatig waren. Ook zou men onder meer via internet nog steeds actief naar nabestaanden zoeken.

Fagan zei dat de claim ook bedoeld was als straf. ,,Wat we bedoelen is: geef de schilderijen terug en bovendien moeten jullie gestraft worden.'' De advocaat hoopt dat Duitsland tegemoet komt aan de eisen van de AHVRAM. Fagan gaf aan dat hij van plan is ook Oostenrijk, Frankrijk en de Verenigde Staten aan te klagen wegens het achterhouden van joodse kunstwerken.