Veel politieke verwarring bij omroepmuziek

De Tweede Kamer en staatssecretaris Medy van der Laan (Cultuur) hebben vanmorgen nog geen besluiten genomen over de bezuiniging op de omroeporkesten, omdat er daarover in Hilversum ondanks een compromisvoorstel nog te veel onenigheid is.

Dat bleek vanmorgen bij de bespreking van de bezuinigingen in de Tweede Kamer. Een grote meerderheid van de Tweede Kamer, ook Van der Laans eigen partij D66, keerde zich in de eerste ronde van het debat tegen het voorstel van Van der Laan om het Radio Symfonie Orkest op te heffen, om te voldoen aan de verplichting fors te bezuinigen op het Muziekcentrum van de Omroep (MCO). Een compromis, dat vorige week in Hilversum werd bereikt om het Radio Symfonie Orkest in ieder geval deels te laten voortbestaan in samenwerking met het Radio Kamerorkest, heeft inmiddels binnen het MCO geleid tot zo veel commotie, dat Kamer en staatssecretaris vanmorgen twijfelden over de juiste invulling van een snelle besluitvorming.

Van der Laan sprak van ,,een dilemma'' en zei dat ze vorige week aanvankelijk niet onwelwillend stond tegenover het laatste plan van Publieke Omroep, MCO, NPS, AVRO en TROS. Dat plan was een alternatief voor haar voorstel om het hele Radio Symfonie Orkest op te heffen. Maar nu zijn daarover tal van onzekerheden onstaan, zowel over de artistieke inhoud als over de hoogte van de bezuinigingen. Zo ziet Van der Laan problemen bij het plan om bij een groot aantal leden van het Radio Symfonie Orkest het arbeidscontract terug te brengen tot 70 procent.

Voor het debat protesteerden het Radio Symfonie Orkest en leden van tal van andere orkesten tegen bezuinigingen op het MCO. Kamerleden van de oppositie keerden zich allen tegen de plannen. Van der Laan verdedigde haar ,,heldere'' keuze om het Radio Symfonie Orkest op te heffen, al deed ze dat voorstel ,,met pijn in de buik'' omdat het alleen is ingegeven door de noodzaak te bezuinigen.

Van der Laan betoogde dat ze tot een redelijke keuze was gekomen, alles afwegende, omdat ook het Muziekcentrum van de Omroep zelf tot de conclusie was gekomen dat het – gezien de opdracht tot bezuinigen – dan maar het beste was het Radio Symfonie Orkest op te heffen. Het Radio Filharmonisch Orkest en het Radio Kamerorkest zouden in dat plan worden versterkt, terwijl het totale symfonische aanbod in het land voldoende is om het ontstane gat te vullen.

De staatssecretaris benadrukte dat ze een zorgvuldige afweging had gemaakt, ,,millimeterwerk en geen willekeur.'' Van der Laan: Ik ben daarmee niet blij, mijn voorstel was de minst kwalijke beslissing. Van een zelfstandig kamerorkest heeft Nederland er maar één, het Radio Kamerorkest. Dat blijft in mijn voorstel bestaan, evenals het Groot Omroepkoor, waarvan we er ook maar één hebben.'' Kamerleden van de oppositie pleitten voor uitstel van beslissingen over bezuinigingen op het MCO. Er zou volgens GroenLinks en de PvdA kunnen worden geput uit de opbrengsten van de hogere olieprijzen. Ook zou de taak van het MCO moeten worden bezien bij de toekomstige discussie over het gehele omroepbestel.

De coalitiepartners CDA, VVD en D66 zeiden in ieder geval wel vast te houden aan de bezuinigingen op de omroep, waarover eind vorig jaar al overeenstemming was bereikt.