Camera Van der G. kon

Het langdurige cameratoezicht in de cel van Volkert van der G., de moordenaar van Pim Fortuyn, was niet in strijd met het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM). Dat heeft het Europees Hof in Straatsburg geoordeeld.

Van der G. had de zaak in Straatsburg aanhangig gemaakt omdat hij het onwettig vindt dat hij lange tijd met camera's is geobserveerd. Tijdens zijn voorarrest had Van der G. de kwestie al in Nederland aangekaart. Zowel de Commissie van Toezicht van de gevangenis als de Raad voor de Strafrechttoepassing oordeelde toen dat de cameraobservatie onrechtmatig was. Langdurig permanent cameratoezicht op een gedetineerde mag alleen als er gevaar is voor suïcide. Bij Van der G., zo constateerden deskundigen, was dat niet het geval.

Toenmalig minister Korthals (Justitie) voerde vervolgens een noodmaatregel in. Die maakte cameratoezicht voortaan ook mogelijk in gevallen dat door ontsnapping of zelfmoord van de verdachte ,,grote maatschappelijke onrust'' zou kunnen ontstaan.

De beoordeling van de noodmaatregel valt niet onder de bevoegdheden van de Europese rechters. Het Europees Hof heeft de zaak alleen getoetst aan het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. In dit geval voldoet de cameraobservatie van Van der G. aan het verdrag, aldus het Hof. Daarbij speelt mee dat de moord op Fortuyn een schok in de samenleving had gebracht en dat de autoriteiten een zware verantwoordelijkheid hadden om te voorkomen dat Van der G. zou ontsnappen of dat hem iets zou overkomen.

De rechters wijzen er verder op dat Van der G. lange tijd geen verklaring wilde afleggen, waardoor het voor de Staat moeilijk was zijn achtergronden te beoordelen. Het Hof heeft ook meegewogen dat de cameraobservatie iedere twee weken opnieuw werd beoordeeld. Concluderend was er geen sprake van een ,,onredelijke balans'' tussen de rechten van Van der G. en de belangen van de Staat, aldus de uitspraak.

Van der G. kreeg voor de moord op Fortuyn achttien jaar celstraf, die hij uitzit in de Scheveningse gevangenis. De cameraobservatie is al lange tijd afgeschaft.