`We zijn voor Frankrijk, want...'

Migranten hebben gemengde gevoelens bij de gekte rondom Oranje. ,,Het enige wat ze kunnen is lallen'', zegt Anwar. ,,Van mij mogen ze best wel voor hun land zijn'', vindt Mohammed.

Vijf jongens veren op als de bal met een beetje geluk in het Nederlandse doel rolt. Hun `jaha' vult de ruimte. Ze juichen schreeuwend, springen elkaar in de armen. De overgrote meerderheid van de ongeveer 35 Marokkaanse jongeren bij de buurtvereniging Zuidpool in de Amsterdamse wijk De Baarsjes ondergaat het doelpunt van Duitsland zwijgzaam.

De ruimte is niet versierd met oranje prullaria. Geen vraag naar, zegt de beheerder. Welgeteld één jongen draagt een Oranjeshirt. ,,Je moet toch integreren'', grapt hij. Serieus: vanavond is hij echt voor Oranje. ,,Ik heb meer met Nederland dan met Duitsland'', zegt Hassan Natelghazi (25), die bedrijfswetenschappen studeert aan de Universiteit van Amsterdam.

Naar de oranjegekte onder migrantenjongeren, of de tegenpool ervan, is nimmer onderzoek gedaan. Het gezelschap in Zuidpool komt overeen met het beeld dat migranten zelf hebben van hun loyaliteit aan Nederland en Oranje. Van de meerderheid mag Oranje winnen, zolang het maar niet tegen Marokko speelt. Want de loyaliteit ligt op de eerste plaats bij hun `eigen' land Marokko. Een kleine minderheid, die vanavond wordt vertegenwordigd door die paar jongens op de bank voor het grote scherm, gunt Nederland niets. Een enkeling noemt zich fan van Oranje.

De hoop van de meerderheid in buurtvereniging Zuidpool is dat Frankrijk kampioen van Europa wordt, hun tweede keus na Marokko. ,,Omdat Frankrijk de kolonisator van Marokko was'', motiveert Mohammed (17) zijn voorliefde voor Frankrijk. Toch? vraagt hij aan de andere jongens op de bank. ,,Nee'', yellen die in koor. ,,Niet daarom. Vanwege Zidane.''

De jongens op de bank zouden graag eens willen zien dat de Nederlanders op hun bek gaan in Portugal. ,,De fans van Oranje zijn zo zelfverzekerd'', zegt Mohammed. ,,Kijk, van mij mogen ze best wel voor hun land zijn, ik ben zelf toch ook voor mijn eigen land.'' Mohammed, zijn vrienden Aziz en Shafi zijn geboren en getogen in Amsterdam. ,,Als ik moet betalen in de winkel, voel ik me een Nederlander. Als ik al het geld in de kassa zie, voel ik me een Marokkaan'', grapt Aziz op de eigenlijk domme en overbodige vraag welk land voorop komt.

Hoogleraren constateerden gisteren in deze krant dat de oranjebeleving de laatste 15 jaar intenser is geworden. Vooral onder de arbeiders- en middenklasse die zich bedreigd zouden voelen door de globalisering. Volgens sportsocioloog Maarten van Bottenburg kan de felheid van de oranjegekte migranten in de weg staan mee te juichen met het Nederlands elftal. Zouden sommige nieuwe Nederlanders via oranje-uitingen kunnen laten zien dat ze zijn geïntegreerd, zegt Van Bottenburg, ze kunnen er ook van worden weerhouden door het dwingende en massale karakter van de oranjeviering. Die laat geen enkele subtiliteit meer toe. ,,Ik kan me voorstellen dat de oranjeviering als beklemmend wordt ervaren door migranten.''

De jongens in Zuidpool gunnen de oranjefans hun plezier. Anders is dat met Derya (18) en Anwar. Derya, geboren in Zaandam uit Turkse ouders, ergert zich grenzeloos aan de fans. ,,Die scheppen zo op'', klaagt ze. ,,Ik zou het erg leuk vinden als ze van Duitsland verliezen'', zei ze voor de wedstrijd nog. ,,Misschien gaan ze dan de oranjevlaggen in de straat eens opruimen.''

Derya beseft dat de uitdossingen te vergelijken zijn met het rondtoeren in auto's wat Turken massaal doen bij overwinningen. ,,Toch vind ik de oranjeversierselen niet leuk.'' Waarom dan niet? Derya kan de juiste woorden niet vinden. Het zit diep. En, zegt ze, zo voelt ze dat nou eenmaal. Uit haar woorden valt op te maken dat ze de oranjeviering als een daad tegen migranten ziet. ,,Dat gevoel geven ze je ook, dat je een vreemdeling bent. Continu. De hele omgeving. Ze vinden ons minder. Ze hebben geen respect voor ons.'' Haar vader is voor Nederland. ,,Al zouden ze tegen Turkije spelen.''

De roots van Anwar Shehata (18) liggen in Egypte, zijn hart en ziel ook. ,,Domme clowns'', noemt hij de oranjefans. ,,Het enige wat ze kunnen is lallen. Hup Holland hup! Zo dom.'' Van hem mogen de oranjevlaggen in zijn straat dan ook meteen weer weg. ,,Overdreven gedoe.'' Qua cultuur, geloof en uiterlijk voelt Anwar zich geen Hollander. Hij mag wel geïntegreerd zijn, assimileren zal hij nooit. Waarom zal hij ook, zegt hij. ,,Wat ik ook doe, ze zullen me toch niet accepteren.''

Anders dan de jongens in de Amsterdamse buurtvereniging Zuidpool voelt Anwar zich gestigmatiseerd door politiek en media. ,,Ze zeggen dat onze cultuur achterlijk is. Hun eigen cultuur vinden ze superieur.'' Dat krenkt hem.