Bestand verdeelt Turkse Koerden

Kongra-Gel, de opvolger van de Koerdische Arbeiderspartij van Abdullah Öcalan, verwerpt oproepen van diverse Koerdische politici om een nieuw staakt-het-vuren met het Turkse leger in acht te nemen. Daarmee lijkt het binnen de Koerdische beweging in Turkije tot een schisma te komen over de vraag hoe de Koerden in het huidige Turkije het beste hun rechten kunnen verwerven.

Zaterdag al richtte de leider van de Koerdische DEHAP-partij, Tuncer Bakirhan, een persoonlijke oproep aan de top van Kongra-Gel, dat enige weken geleden aankondigde de gewapende strijd te hervatten. Als er een nieuw bestand komt, kan ,,de dialoog verdergaan'', aldus Bakirhan, ,,opdat de stappen op weg naar een democratische en rechtvaardige oplossing van het Koerdische probleem aan kracht kunnen winnen''. Zondag maande Leyla Zana in Diyarbakir de Koerdische rebellen het bestand ,,met ten minste zes maanden'' te verlengen. ,,Wij zullen nooit aanzetten tot geweld'', zo liet de ex-parlementariër van de Koerdische DEP-partij, die woensdag na jarenlange gevangenschap op last van een Turks hof werd vrijgelaten, aan duizenden aanhangers in Diyarbakir weten tijdens een feestelijke intocht ter gelegenheid van haar vrijlating.

Maar gisteren legde Kangra-Gel, bij monde van topfunctionaris Murat Karayilan, al deze oproepen naast zich neer. ,,We zullen degenen die ons willen vernietigen, antwoord geven'', zo werd Karayilan geciteerd op de website van het Duitse persagentschap Mesopotamia. Volgens Karayilan is een nieuw bestand slechts mogelijk als het Turkse leger ophoudt de Koerdische rebellen te bestoken. Daarnaast zou het ,,isolement'' van Öcalan op zijn gevangeniseiland Imrali moeten worden beëindigd. Onduidelijk bleef daarbij of Karayilan vrijlating van de PKK-leider eist.

Door de afwijzing van Kongra-Gel neemt de kloof tussen diverse Koerdische groepen in Turkije aanzienlijk toe. Veel Koerden zijn de gewapende strijd beu en denken dat Turkije – mede onder druk van de Europese Unie – hun steeds meer politieke rechten zal geven. Zo bracht de staatstelevisiezender TRT vorige week de eerste programma's in het Koerdisch op de buis en zijn er sinds enige tijd ook Koerdische taalscholen open.

Tegelijkertijd lijken de Koerdische rebellen in de bergen steeds meer te radicaliseren en neemt het aantal gewapende confrontaties snel toe. Zo kwamen gisteren bij een aanval in Hatay drie burgerwachten (die worden betaald door de Turkse autoriteiten om de orde te helpen handhaven) om.